خروج از قوّه به فعل است و معنى گفتار آنان اين است كه ( كون در ترقّى است ) .
پس اگر افعال و اقوال و علوم و عقايد و خطورات ذهنى و خيالات او ناشى از توجّه او به عالم نور باشد يا مقارن آن توجّه باشد خروج آن از قوّه به فعليّت نور و از تقيّد به اطلاق ، و از ظلمت به نور ، محقّق مىشود ، و اين خروج ، عبادت و اطاعت و مورد رضاى خدا محسوب مىشود .
ولى اگر آن افعال و اقوال ، ناشى از توجّه به عالم ظلمت باشد يا مقرون به غفلت از خداى تعالى و يا غفلت از عالم نور باشد ، خروج از قوّه به فعليّت ظلمت و از اطلاق به تقيّد و از نور به ظلمت تحقّق مىيابد ، و اين خروج گناه و معصيت حساب مىشود خواه به صورت طاعت باشد يا نباشد .
و به همين معنى اشاره كرده است امام صادق عليه السّلام كه فرمود : هر كس به حقيقت ، ذاكر خدا باشد ، او مطيع است ، و هر كس كه غافل از خدا باشد ، گناهكار است ، و طاعت علامت هدايت است و معصيت علامت گمراهى و اصل هدايت و گمراهى از ذكر و غفلت ناشى مىشود .
و قول خداى تعالى :
اللَّهُ وَلِيُّ الَّذِينَ آمَنُوا يُخْرِجُهُمْ مِنَ الظُّلُماتِ إِلَى النُّورِ
تا آخر آيه اشاره به اين است كه ايمان مقتضى توجّه به عالم نور است ، و آن توجّه مقتضى خروج از قوّه به فعليّت نور است ، و كفر بر عكس آن است ، و نيز اشاره به اين است كه انسان اگر در توجّه به عالم ظلمت ، متمكّن و توانا