جاهِدُوا فِي سَبِيلِهِ
و
اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ
و قول امام ( ع ) « انا الصّراط المستقيم » « 1 » و قول مولوى ( ره ) :
چون كه با شيخى تو دور از زشتيئى * روز و شب سيّارى و در كشتيئى
و قول او :
هيچ نكشد نفس را جز ظلّ پير * دامن آن نفسكش را سختگير
و امثال اينها همه اشاره به اين ظهور و آن معيّت است .
و چون معانى اقتضاى ظهور در مظاهر پست و پائين مىكند لذا ممكن است تابوت در ظاهر صندوقى باشد از چوب شمشاد كه با طلا روى آن پوشانده شده باشد ، و همه آن را حسّ كنند ، و هرجا كه تابوت باشد نبوّت با آن همراه است و با آن دور مىزند .
گويا كه بسيارى از بنى اسرائيل چنين بودند كه تابوت و سكينه و بقيّه آل موسى و هارون به حسب معنى و تأويل بر سينههايشان ظاهر مىشد ، براى اين كه قوّت نفوس پدرانشان در آنها اثر مىكرد و خداوند به سبب پدرانشان به آنها تفضّل نمود ، و به همين جهت در بين آنها انبياى زيادى بودند تا جائى كه در يك روز تا ظهر جماعت زيادى از آنها را
هامش
( 1 ) موارد فوق در تفسير صافى : ج 1 ، ص 73 ، و تفسير برهان : ج 1 ، ص 51 . در اين دو تفسير به صورت « نحن صراط المستقيم » آمده است .