لَوْ كُنْتُمْ فِي بُيُوتِكُمْ
: اگر در خانههايتان متحصّن مىشديد ،
لَبَرَزَ الَّذِينَ كُتِبَ
: آشكار مىشد آنچه كه در لوح محفوظ نوشته شده يا آنچه كه واجب شده است .
عَلَيْهِمُ الْقَتْلُ إِلى مَضاجِعِهِمْ
: بر آنان نوشته شده بود كه به قتلگاهها بيايند و در خانه ماندن سودى به حال آنان نمىكرد ، يا اينكه معنى آيه اين است كه اى پيامبر بگو اى كسانى كه در حال اضطراب و شكّ هستيد حتّى اگر شما در خانههايتان باشيد مؤمنين كه جهاد بر آنها واجب شده است خودشان با پاى خود به قتلگاههايشان خواهند رفت .
وَ
: آن خروج و قتال و كشته شدن و مغلوبيّت در مورد شما محقّق مىشد .
لِيَبْتَلِيَ اللَّهُ ما فِي صُدُورِكُمْ
: تا شما را با آنچه كه در سينهء شماست آزمايش كند تا آنچه فاسد است و موافق زبانتان نيست آشكار شود .
وَ لِيُمَحِّصَ ما فِي قُلُوبِكُمْ
: هرگاه جهت سفلاى نفس مورد ملاحظه قرار گيرد لفظ « صدر » بر آن اطلاق مىشود ، و هرگاه نسبت نفس به قلب حقيقى مورد نظر واقع شود و قلب حقيقى مورد توجّه باشد قلب اطلاق مىشود ، و به همين جهت آنگاه كه ابتلا ، عبارت از استعلام حال شخص بد ، و اظهار پستى و بدى او باشد ، نسبت ابتلا و آزمايش به « صدر » داده مىشود ، و امّا آنجا كه بخواهند خوب را از بد و صحيح را از فاسد ، جدا كنند ، نسبت ابتلا را به قلب مىدهند ، زيرا سينهء منافق جز نفاق و عقيدهء فاسد چيزى ندارد ، ولى مادام كه فطرت انسانى از او بريده نشود و مرتدّ فطرى نباشد قلبش از امر حقّ خالى نمىشود ، اگر چه يك حقّ اجمالى باشد .
وَ اللَّهُ عَلِيمٌ بِذاتِ الصُّدُورِ
: خداوند به آنچه كه در سينهها است آگاه است پس امتحان از جانب خداوند براى فهميدن حال شخص امتحان شده مانند امتحانى كه شخص بىاطلاع مىكند نيست ، بلكه براى