فَاتَّقُوا اللَّهَ
: در اعتماد بر غير و استمداد از غير از خدا بترسيد .
لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ
: يعنى متّصف به مقام شكر بشويد ، يا نعمت يارى خدا را سپاس گوييد ، يا اينكه متنعّم به نعمت ديگرى از نصرت و غير آن بشويد پس شكر مىكنيد بنابراين كه « تشكرون » جانشين « تنعّمون » باشد از قبيل جانشين شدن مسبّب جاى سبب يا سبب جاى مسبّب .
[ سوره آلعمران ( 3 ) : آيه 124 ]
إِذْ تَقُولُ لِلْمُؤْمِنِينَ أَ لَنْ يَكْفِيَكُمْ أَنْ يُمِدَّكُمْ رَبُّكُمْ بِثَلاثَةِ آلافٍ مِنَ الْمَلائِكَةِ مُنْزَلِينَ ( 124 )
ترجمه :
( 3 / 124 )
اى رسول به ياد آر آنگاه كه مؤمنان را گفتى آيا خداوند به شما مدد نكرد كه سه هزار فرشته به يارى شما فرستاد .
تفسير :
إِذْ تَقُولُ
: ظرف « نصركم » است ، يا بدل است از قول خدا « إذ همّت » يا بدل دوّم است از قول خدا « إذ غدوت » يعنى خداوند مىشنيد آن وقت كه مىگفتى
لِلْمُؤْمِنِينَ أَ لَنْ يَكْفِيَكُمْ
: در مقام استدلال بر صدق نبىّ صلّى اللّه عليه و آله و وعدهء او ، يا در مقام احتجاج بر اعداء است ، يا در مقام جنگ و مقاتلهء با دشمنان ، و آوردن « لن » كه دلالت بر نفى ابد مىكند اشاره به اين است كه آنها به حسب غفلت و عدم تفكّر و ضعف انتقال يا كمى نفرات و ساز و برگ گمان كردند كه خداوند هرگز آنان را كفايت نمىكند ( مىپنداشتند خدا تنها كافى نيست و آلت و عدّت لازم است ) .
أَنْ يُمِدَّكُمْ رَبُّكُمْ بِثَلاثَةِ آلافٍ مِنَ الْمَلائِكَةِ مُنْزَلِينَ
: حكايت از نبىّ صلّى اللّه عليه و آله است ، يا ابتدا كلام از جانب خداست خطاب به محمّد صلّى اللّه عليه و آله و امّت او ، گويا كه خداى تعالى فرموده است : بلى كفايت مىكند شما را ، پس اين جمله ايجاب كفايت است . و قول خداى تعالى در آيه بعد