هستيد و آنها به شما اعتماد دارند . يا شما علماى ملّت خود هستيد ، يا شما شهادت مىدهيد به اينكه راه ، راه خداست ، يا شهادت مىدهيد به اينكه شما از راه خدا جلوگيرى مىكنيد .
وَ مَا اللَّهُ بِغافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ
: و خدا از آنچه مىكنيد غافل نيست ، اين آيه وعيد بر آنان است و از آنجا كه در آيه اوّل كفر كه داشتند و آن را علنى مىكردند ، زشت شمرده شد ، در اين آيه اشاره به حيلهء آنان در جلوگيرى مسلمانان از اسلام است كه آن را مخفى مىكردند و لذا در آيهء قبل فرمود :
وَ اللَّهُ شَهِيدٌ عَلى ما تَعْمَلُونَ
و در اين آيه
وَ مَا اللَّهُ بِغافِلٍ
را ذكر كرد ، زيرا مخفى كردن كار زشت ، اين گمان را بر مىانگيخت كه خدا از حيلهء آنها غافل است .
تفسير حجّة الوداع و غدير خم
اين آيه مانند آيهء سابق كنايه از امّت محمّد صلّى اللّه عليه و آله است و كفر آنان به على ( ع ) و به آنچه كه رسول خدا در حقّ على از جانب خدا آورده است و آنچه را كه در حجّة الوداع در مسجد خيف و غدير خم از وصيّت در حقّ على به آنان گفته است ، و آنچه كه به آنها امر كرده در مورد بيعت با علىّ ( ع ) در ده جا ، يا سه جا و همچنين كنايه است از جلوگيرى آنها از بيعت با على و اطاعت او . و چون خطاب در دو آيهء اوّل با اهل كتاب بود به پيامبر امر كرد كه خود با آنها مخاطبه نمايد تا توهين به آنان بوده و دور ساختن آنان از شرف خطاب الهى باشد . ولى در آيه بعدى كه خواهد آمد خطاب الهى به خود مؤمنين است - جهت بزرگداشت آنان لذا فرمود :
[ سوره آلعمران ( 3 ) : آيه 100 ]
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ تُطِيعُوا فَرِيقاً مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ يَرُدُّوكُمْ بَعْدَ إِيمانِكُمْ كافِرِينَ ( 100 )