فَاتَّبِعُوا مِلَّةَ إِبْراهِيمَ حَنِيفاً وَ ما كانَ مِنَ الْمُشْرِكِينَ
: اين عبارت اندكى قبل گفته شد .
[ سوره آلعمران ( 3 ) : آيه 96 ]
إِنَّ أَوَّلَ بَيْتٍ وُضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذِي بِبَكَّةَ مُبارَكاً وَ هُدىً لِلْعالَمِينَ ( 96 )
ترجمه :
اول خانهاى كه براى مكان عبادت خلق بنا شده است ، در مكّه است كه در آن بركت و هدايت خلايق است .
تفسير :
إِنَّ أَوَّلَ بَيْتٍ
: يعنى اوّلين خانه از حيث زمان ، چنان كه در خبر آمده است : اولين جايى كه در زمين آفريده شده خانهء خداست ، با اختلافى كه در مضمون اخبار است ، سپس زمين از آنجا پهن و گسترده شده است ، و همچنين در اخبار آمده است : خداى تعالى آن را از بهشت براى آدم نازل نمود ، و آن درّ و مرواريد سفيدى بود كه خداوند آن را به آسمان بالا برد و اساس و پايهاش ماند . « 1 » و ممكن است مقصود از اوّلين بيت ، اوّل از جهت شرافت باشد ، چنان كه در خبر آمده است : خداوند از هر چيزى يك چيز را اختيار و انتخاب نموده است از زمين ، جاى كعبه را اختيار نموده است . « 2 » يا خداوند آنجا را براى عبادت و پرستش اختيار كرده ، چنان كه برخى گفتهاند قبل از آن براى عبادت مكان خاصّى وجود نداشت .
وُضِعَ
: يعنى آفريده شده ، يا بنا شده
لِلنَّاسِ
: يعنى آنجا را براى مردم آفريده است ، تا كاسبها به سبب كسب از آنجا بهرهمند گردند ، و آنان كه قصد كعبه دارند از غفران و بخشش حقّ تعالى ، و پناهندگان ، از امن و راحت ، و نظركنندگان به آنجا و به آياتش ، از هدايت بهره ببرند ، و ساكنين و مجاورين آن ، از كفايت در
هامش
( 1 ) صافى : ج 1 ، ص 331 .
( 2 ) صافى : ج 1 ، ص 330 .