تفسير :
فَمَنِ افْتَرى عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ
: ادّعاى اينكه محرّمات از زمان نوح حرام بوده است ، افترا و دروغ است .
مِنْ بَعْدِ ذلِكَ
: يعنى بعد از آن احتجاج و الزام دليل و حجّت .
فَأُولئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ
: اين جمله تأكيد و منحصر كردن ادّعاى مبالغه است ، و ظلم و ستم آنها عبارت از انكار كردن به جاى تصديق و اقرار است .
[ سوره آلعمران ( 3 ) : آيه 95 ]
قُلْ صَدَقَ اللَّهُ فَاتَّبِعُوا مِلَّةَ إِبْراهِيمَ حَنِيفاً وَ ما كانَ مِنَ الْمُشْرِكِينَ ( 95 )
ترجمه :
( 3 / 95 )
اى پيغمبر بگو سخن خدا راست است ( نه دعوى شما ) بايد از آيين ابراهيم پيروى كنيد كه دينى پاك و بىآلايش است و ابراهيم هرگز از آنان كه به خدا شرك آوردند نبوده است .
تفسير :
قُلْ صَدَقَ اللَّهُ
: گويا كه مقصود اين است كه بگويد : صدق و راستى من آشكار شد پس تابع و پيرو دين من باشيد ، ولى چون نسبت صدق به خداى تعالى در اينجا مستلزم صدق رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله مىباشد ، زيرا او مدّعى است كه اقوال و گفتارش از طرف خداى تعالى القا شده است ، و هرگاه اقوال القا شده از جانب خدا صادق باشد ، او صادق مىشود ، و از سوى ديگر چون كنايه از صدق رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله به سبب صدق خداى تعالى رساتر از تصريح و دور تر از فريب و لجاج و نزديكتر به انصاف است . . . لذا خداى تعالى چنين كنايه به كار برد . همچنين است مطلب در امر به پيروى از دين ابراهيم ، زيرا وقتى ابراهيم ( ع ) اعلان كرد كه دين خدا ، دين ابراهيم و دين ابراهيم ، دين خداست به سبب اتّباع و پيروى از دين و ملّت ابراهيم كنايه از دين و ملّت رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله نمود ، و فرمود :