تفسير :
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا
پس از آن كه ( در آيات قبل ) اخلاص در انفاق را بيان نمود و متذكّر گرديد كه شايسته است مال انفاق شده خوب و محبوب نفس باشد ، نه بد و مكروه نفس ، در اينجا خواست ، حال مال انفاق شده را نيز ذكر كند ، لذا با توجّه به لذّت خطاب ، مؤمنان را تهييج نموده ، مورد خطاب قرار داد ، و فرمود :
أَنْفِقُوا مِنْ طَيِّباتِ ما كَسَبْتُمْ
از آن مالتان كه حلال و خوب است انفاق كنيد ،
وَ مِمَّا أَخْرَجْنا لَكُمْ مِنَ الْأَرْضِ
و از پاكيزههاى حبوب و ميوهها و آنچه از معدنها استخراج مىشود انفاق كنيد . از امام صادق ( ع ) نقل شده است كه مردم در جاهليّت كسبهاى بدى مىكردند ، وقتى كه اسلام آوردند خواستند آن مالهاى بد را خارج سازند و صدقه بدهند خداوند اباء نمود و فرمود حتما بايد از مالهاى پاكيزه و خوب انفاق كنيد « 1 » .
وَ لا تَيَمَّمُوا الْخَبِيثَ
تيمّم به معنى قصد است ، و گويا كه ياء از همزه بدل شده است ، و تؤمّموا و تيمّموا از باب تفعيل نيز خوانده شده ، و خبيث به معنى بد و پست است ( پس معنى عبارت اين است كه ، قصد انفاق چيزهاى پست نكنيد ) .
مِنْهُ
از چيزى كه كسب كرديد يا از چيزى كه ما براى شما اخراج كرديم ، يا هر يك از اين دو بنابراين كه متعلّق به « تيمّموا » باشد يا اينكه « منه » يعنى از چيزهاى خبيث ، بنابراين كه متعلّق به « تنفقون » باشد و جمله حاليّه است يا مستأنفه .
وَ لَسْتُمْ بِآخِذِيهِ إِلَّا أَنْ تُغْمِضُوا فِيهِ
اين آيه دربارهء گروههائى كه اموالى از رباى جاهليّت داشتند و آنها را صدقه مىدادند نازل شده است .
در خبر است : كه اين آيه دربارهء گروههائى كه هستهء خرما را مىآوردند و
هامش
( 1 ) صافى : ج 1 ، ص 274