كنندهاى مانند بذرى است كه بر سنگ سختى پاشيده شد . و روى آن را خاك گرفته است .
فَأَصابَهُ وابِلٌ فَتَرَكَهُ صَلْداً
يعنى تند بارانى آن سنگ را شست ، و خاك و بذر ، هر دو از بين رفتند .
لا يَقْدِرُونَ
يا حال از فاعل « ينفق » مىباشد ، يا حال است از ضميرى كه مضاف اليه « مثل » مىباشد
فَمَثَلُهُ كَمَثَلِ صَفْوانٍ
زيرا « مثل » را مىشود حذف كرد ، ( و گفت كمثل الصّفوان ) و جمع ( ضمير يقدرون كه جمع است ) با اينكه صاحب حال ضمير مفرد است ( كمثله ) ، به اعتبار لفظ « الّذى » و معنى آن مىباشد ( كالّذى ينفق ) ، زيرا معنى آن جنس عامّ است كه شامل هر فرد مىشود . يا جواب از سؤال مقدّر است ، گويا كه گفته شده : چگونه است حال انفاقكنندهء رياكار ، يا اينكه براى چه گفتى كه مانند سنگ است ، يا اينكه گويا گفته شده : چگونه است حال كسى كه انفاقش را با منّت و ريا باطل مىكند ، پس فرمود : آنان قدرت ندارند
عَلى شَيْءٍ مِمَّا كَسَبُوا
بر چيزى از آنچه كسب كردند ، در اين صورت ديگر اشكالى در جمع ضمير نيست ، و اين دلالت دارد بر اينكه مقصود از انفاق ، مطلق اعمال است ، زيرا كسب اعم است از آنچه كه به سبب انفاق كسب مىشود ( يا غير آن ) .
وَ اللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكافِرِينَ
عطف است بر « لا يقدرون » و اهتمام به « اللّه » مانع از مراعات تناسب بين دو چيز مورد عطف شده است ، يا حال است و معنى آيه اين است كه آنان خودشان قدرت ندارند و كمك كنندهاى جز خدا براى آنان نيست ، و خداوند آنها را هدايت نمىكند ، و گذاشتن اسم ظاهر به جاى ضمير براى اين است كه به كافر بودن آنها تصريح شود و تعليل حكم نيز باشد .
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 265 ]
وَ مَثَلُ الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمُ ابْتِغاءَ مَرْضاتِ اللَّهِ وَ تَثْبِيتاً مِنْ أَنْفُسِهِمْ كَمَثَلِ جَنَّةٍ بِرَبْوَةٍ أَصابَها وابِلٌ فَآتَتْ أُكُلَها ضِعْفَيْنِ فَإِنْ لَمْ يُصِبْها وابِلٌ فَطَلٌّ وَ اللَّهُ بِما تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ ( 265 )