تعبير به طيور با وجود اينكه در چهارپايان نيز مظاهر اين صفات موجود است بلكه در بعضى از چهار پايان ظهور اين صفات شديدتر از طيور هم مىباشد ، بدان جهت است كه ، نفس و لشگريانش مانند درخت پليدى هستند كه از روى زمين بيرون آمده و هيچ قرار و ثباتى ندارند بلكه آنها مانند پرندهاى مىباشند كه هر آن بر شاخهاى مىنشينند ، پس نفس با شيطنت خودش را بر خود و بر غيرش در هر ساعت به رنگ و صفتى عرضه مىكند و به سبب شهوت ، هر آن يك نوع شهوترانى تمنّا مىكند ، و با غضب در هر زمان مانند مار گزيدهاى است كه مار او را گاز مىگيرد ، و با حرص و آرزو ، هر آن در پى آرزوى ديگرى است . ولى بعد از كشتن اين صفات تمام اوصاف تغيير پيدا كرده و از لشگريان عقل گرديده ، و فرمانبردار و مطيع آن مىشود ، كه هرجا عقل آنها را بخواند در اجابت سرعت عمل به خرج مىدهند .
وَ اعْلَمْ
از قبيل عطف مسبّب بر سبب است ، گويا كه گفته : تا بدانى كه پس از زنده كردن مردگان ،
أَنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ
هيچ مانعى از مراد خدا منع نمىكند ،
حَكِيمٌ
و هيچ كارى از ميراندن و زنده كردن انجام نمىدهد مگر براى حكمتها و مصلحتها ، و هيچ يك از قوا و اعضاء را سربازان جهل و عقل قرار نمىدهد مگر از جهت مصلحتهاى متعدد . يا اينكه معنى آيه اين است كه بدان خداوند عزيز و حكيم است تا نگويى كه چرا امر به قتل حيوان و ايذاى آن نموده است .
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 261 ]
مَثَلُ الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنْبَتَتْ سَبْعَ سَنابِلَ فِي كُلِّ سُنْبُلَةٍ مِائَةُ حَبَّةٍ وَ اللَّهُ يُضاعِفُ لِمَنْ يَشاءُ وَ اللَّهُ واسِعٌ عَلِيمٌ ( 261 )
ترجمه :
( 2 / 261 )
مثل آنان كه مالشان را در راه خدا انفاق كنند همانند دانهاى است كه از يك دانه هفت خوشه برويد و در هر خوشه صد دانه