و قصد السّبيل ، و هو من نور الانبياء مودّع في قلوب المؤمنين .
شرح
قال الصّادق عليه السّلام : لا يصحّ الاقتداء الَّا بصحّة قسمة الارواح في الازل ، و امتزاج نور الوقت بنور الاوّل ، و ليس الاقتداء بالتّرسّم بحركات الظَّاهر ، و التّنسّب إلى اولياء الدّين من الحكماء و الائمّة .
حضرت امام صادق عليه السّلام مىفرمايد كه : اقتدا كدام است ؟ و به كه اقتدا مىتوان كرد ؟ و اقتدا به كه صحيح است ؟ و به كه صحيح نيست ؟ مىفرمايد :
نيست صحيح ، اقتدا كردن به هر كه باشد و به هر طريق كه باشد ، بلكه صحّت اقتدا منوط است به صحّت قسمت أرواح در أزل . يعنى : اقتدا بايد موافق قسمت الهى باشد در أزل و موافق قانونى باشد كه حكيم « على الاطلاق » و خلَّاق به استحقاق ، از آدم تا خاتم قرار داده كه هر زمانى از ازمنه و عصرى از اعصار ، به حسب اقتضاى حكم و مصالح نبوّت و وصايت ، منسوب به كه باشد . پس اگر اقتداى آدمى موافق قسمت أزلي است ، اين چنين اقتدا صحيح است . مثل آن كه موافق قسمت أزلي آن است كه محمّد بن عبد الله صلَّى الله عليه و آله خاتم النّبيّين باشد و پيش از او عيسى عليه السّلام و همچنين تا آدم عليه السّلام ، هر كدام در وقت خود نبىّ باشند و وصايت هر كدام به شخصى مفوّض باشد ، پس اگر اقتداى هر امّتى موافق قسمت أزلي است و نور اقتداى عالم أشباح ، موافق اقتداى عالم أرواح است ، اين اقتدا صحيح است ، و اگر موافق نباشد ، مثل آن كه در زمان نبوّت پيغمبر آخر الزّمان ، اقتدا به پيغمبران سابق شود ، مثل عيسى و موسى عليهما السّلام ، اين اقتدا باطل است .
و نيست اقتدا به پيروى كردن كسى امام را ، به رسوم ظاهرى و حركات عادى و بس ، بلكه بايد كه كلّ احكام دينى را از امام و مقتدا و مطاع مخصوص به آن عصر ، أخذ كند . و در اقوال و افعال و اعمال ، متابعت او نمايد ، تا رستگار باشد و از اهل نجات باشد .
مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة ( فارسي ) — صفحة 366
مساهمون: المنسوب للإمام الصادق ( ع )
ص٣٦٦