و گرد آمدند خصلتها كه بايستى بدانها امير مؤمنان پيشنماز باشد و او را براى آن اختيار نكردند و به نظر آنها درست آمد كه او را بدنبال اندازند و ابو بكر همهء آن اوصاف را نداشت و او را اختيار كردند و پيشوا ساختند و اين همان رأى وارونه است .
و شگفت است كه امر و نهى و حل و عقد و اجراء احكام شرع و اقامهء حدود در ميان مردم را به كسى وانهادند كه دانستند فهمش سست و نادان بمسائل فقه است و بديگر چيزها و بىحافظه و كم هوش است و خودش بدان اعتراف دارد و اقرار دارد كه لغزش بسيار دارد و خلل بيشمار و حلمش كم است و برابر همهء مردم ميگويد : والى شما شدم و از شماها بهتر نيستم اگر درست رفتم پيرو من باشيد و اگر كج رفتم مرا راست كنيد زيرا من شيطانى دارم كه به من در آويزد نزد خشم كردنم و چون ديديد بخشم آمدم از من كناره كنيد مبادا دست اندازم بجامهها و تنهاى شماها .
بعلاوه او را از معنى كلاله پرسيدند و نميدانست و از أبّ پرسيدند نميفهميد و از فقه پرسيدند و از آن خبرى نداشت « 1 » و از قرآن پرسيدند و از بر نداشت و از دليرى كه بر كنار بود و از رياست هم بدور بود و اهل آن نبود و كسى كه چون احوالش را پژوهش كنى و كارهايش را وارسى آنچه گفتيم برخى از كم بودهايش بود بر همهء مسلمانان سرور شد و دست او بر همهء اهل قبله باز شد و به او گفتند : تو جانشين رسول خدائى .
هامش
( 1 ) كلاله در آيهء 12 سورهء النساء است كه فرمايد : « و اگر مردى بميرد وارث برده شود بطور كلاله يا زنى هم ارث برده شود همچنين و برادرى يا خواهر دارد ( كه وارث اويند ) بهر يك يك ششم مال او برسد و اين بيان طبقه دوم وارثانست و از برادر و خواهر به كلاله تعبير شده زيرا زيور سر آدمى باشند .
و واژهء « أبّ » با باء تشديد دار در آيهء 31 سورهء عبس است كه فرمايد :« وَ فاكِهَةً وَ أَبًّا »يعنى بر اثر باران ميوه و چراگاه پديدار شدند و أبّ بمعنى چراگاه است .