بلاغت [ 492 ] بيان به موجب فرمان واجب الاذعان فتحنامهها نوشته به اطراف هندوستان فرستادند . « 1 »
و هم در اين سال در دار الارشاد اردبيل « 2 » مرض طاعون پيدا شده اشتداد تمام نمود و قرب سى هزار كس از شهر و نواحى تلف گشتند از جملهء آنها سيادت و فضيلت پناه امير سيد محمد رضوى قمى است كه از افاضل و عدول و صلحاى « 3 » زمان بود و از تلامذهء شيخ الطايفه شهيد ثانى شيخ زين الدين جبل « 4 » عاملى و در سفر حج همراه بوده . « 5 » حالات پسنديده و صفات حميدهء مير بسيار است . وى با دو پسر طالب علم پاكيزه در نواحى دار الارشاد مذكور به جوار رحمت ايزدى پيوستند رحمهم اللّه .
و هم در اين سال قدوة المحققين و افضل المتأخرين مولانا « 6 » عبد اللّه يزدى در عربستان از عالم فانى انتقال فرمود و مولانا از شاگردان مولانا جمال الدين محمود شيرازى بود و حاشيهء قديم برو خوانده بود * از جملهء نتايج قلم خجسته رقمش حاشيه بر حاشيهء قديم مولانا جلال الدين « 7 » محمد دوانى و شرح بر « 8 » تهذيب منطق .
سال « 9 » پنجاه و دوم از سلطنت آن برگزيدهء خالق افلاك و انجم سنهء اثنى و ثمانين و تسعمائة بعضها تنگوزئيل
نوروز سلطانى روز جمعهء بيست و هفتم ذى قعدهء سنهء مذكوره چون نقطهء انجم به نقطهء اعتدال ربيعى پيوست « 10 » و لاله و سمن و سبزه در باغ وراغ دميدن گرفت ، شاه عالمآرا در ايوان چهل ستون بر آمد جهان را از بهار عدالت و جهانيان را از غمام مكرمت نشو و نما داد و همگى متوجه « 11 » احوال ملك و ممالك بودند .
در اين سال شاه عالم پناه در شهر ربيع الاول ، سيادت و شجاعت پناه مير حسن فراهانى و خواجه جمال الدين مرمرى را از وزارت ديوان اعلى معزول ساخت و مقرر نمود كه ميرزا شكر اللّه مستوفى « توكلت على اللّه التاريخ » بر ظهر احكام نوشته مهر مسودهء ديوان اعلى در محل خواندن بر آن زنند و دو شلك وكالت را جهت خاصهء « 12 » شريفه ضبط نمايند « 13 » .
و هم در اين سال در ماه ربيع الثانى احمد بيگ افشار كه قورچى باشى بود به واسطهء لفظى
هامش
( 1 ) - ب ، م ، ن : فرستاد
( 2 ) - ن : اردهبيل
( 3 ) - ن : صلحاست از تلامزه
( 4 ) - ن : « جبل » ندارد
( 5 ) - م : بود
( 6 ) - ب ، م ، : و مولانا جمال الدين محمود شيرازى
( 7 ) - م ، ن : جمال الدين
( 8 ) - ب ، م ، ن : « بر » ندارد
( 9 ) - ن : وقايع سال تنگوزئيل خجسته دليل سنهء اثنى و ثمانين و تسعمايه كه سال پنجاه دويم از سلطنت آن پادشاه اقليم چهارم اثنى و ثمانين و تسعمايه بعضها تنگورئيل
( 10 ) - ن : پيوسته
( 11 ) - ن : « متوجه » ندارد
( 12 ) - م : خواصه
( 13 ) - ن : نمايد