و به عمل شرشان مجازات نمىشوند . پس احسن در اينجا به معناى حسن است و بحث از آن در سورهء روم خواهد آمد كه مىفرمايد :
« وَ هُوَ أَهْوَنُ عَلَيْهِ »
« 1 » جواب دوّم : كلمه من الذى قبل از ما كانوا يعملون در تقدير است و در اصل چنين بوده است « ليجزيهم اللّه أحسن من الّذي ما كانوا يعملون » « 2 »
فَأَمَّا الَّذِينَ آمَنُوا فَزادَتْهُمْ إِيماناً
« 3 » سؤال 400 : اگر ايمان قابل كاهش و افزايش نيست پس چطور اين آيه دلالت مىكند كه ايمان قابل افزايش است ؟
جواب : مجاهد مىگويد : منظور از ايمان در اينجا علم است كه از ثمرات ايمان مىباشد و مجازا به جاى علم استعمال شده است . و اللّه اعلم .
سورهء يونس
يُفَصِّلُ الْآياتِ لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ
« 4 » سؤال 401 : چرا مىفرمايد تفصيل آيات براى عالمان است درحالىكه براى جاهلان نيز مىباشد ؟
جواب : چون تفصيل آيات براى عالمان سودمند است و آنها بيشتر از جاهلان از آن بهره مىبرند پس گويا فقط براى عالمان و مخصوص آنان است .
آخِرُ دَعْواهُمْ أَنِ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ
« 5 »
هامش
( 1 ) . سورهء روم ، آيهء 27 : و آن براى او آسانتر است .
( 2 ) . تا خداوند به آنها پاداش بهترى از آنچه كه در گذشته انجام مىدادند عطا كند .
( 3 ) . سورهء توبه ، آيهء 124 : پس كسانى كه ايمان آوردند ايمانشان زياد شد .
( 4 ) . سورهء يونس ، آيهء 5 : خداوند آيات خود را براى اهل علم و معرفت مفصل بيان خواهد كرد .
( 5 ) . سورهء يونس ، آيهء 10 : و آخرين سخنشان ذكر اوصاف پروردگار عالميان است و اينكه حمد براى