السّبعين » « 1 » و در روايت ديگر فرمود : « فساستغفر لهم اكثر من السّبعين لعلّ اللّه ان يغفر لهم » « 2 » جواب : اين مطلب بر پيامبر صلّى اللّه عليه و آله مخفى نبود بلكه حضرت قصد داشت غلبه رحمت و رأفت خود را بر كسانى كه بسوى آنها مبعوث برسالت شده است نشان بدهد چنان كه خداوند مىفرمايد :
« لَقَدْ جاءَكُمْ رَسُولٌ مِنْ أَنْفُسِكُمْ »
« 3 » و اين رفتار محبتآميز لطف بر امت و تشويق آنان به ترحّم و مهربانى نسبت به يكديگر بود و اين روش همه پيامبران صلّى اللّه عليه و آله بوده چنان كه ابراهيم عليه السّلام نيز عرض مىكند
« وَ مَنْ عَصانِي فَإِنَّكَ غَفُورٌ رَحِيمٌ »
« 4 »
ما عَلَى الْمُحْسِنِينَ مِنْ سَبِيلٍ وَ اللَّهُ غَفُورٌ رَحِيمٌ
« 5 » سؤال 393 : چگونه خداوند مىفرمايد : نسبت به نيكوكاران بدليل اينكه خداوند آمرزنده و مهربان است . سختگيرى نمىشود ، درحالىكه مغفرت و رحمت شامل حال تبهكاران است نه نيكوكاران ؟
جواب : مراد آنست كه تبهكاران وقتى كه توبه كنند از مغفرت و رحمت الهى برخوردار مىشوند ، پس اين رحمت و آمرزش متعلق به ( مسيئين ) است كه حذف شده است نه به محسنين ، چرا كه اينها با احسان خويش راه عقاب و مذمت را به روى خود بستهاند .
جواب دوّم : نيكوكاران هر چند كه در نيكوكارى به مراتب والايى برسند
هامش
( 1 ) . خداوند به من عدد هفتاد را تعيين فرمود و من بيشتر از هفتاد مرتبه براى آنان استغفار مىكنم .
( 2 ) . پس براى آنان بيش از هفتاد بار استغفار مىكنم تا شايد خداوند آنها را بيامرزد .
( 3 ) . سورهء توبه ، آيهء 128 : همانا شما را پيامبرى از خودتان آمد .
( 4 ) . سورهء ابراهيم ، آيهء 36 : و هر كه مرا نافرمانى كند پس بدرستى كه تو آمرزنده و مهربانى .
( 5 ) . سورهء توبه ، آيهء 91 : و بر نيكوكاران از هيچ راهى حرج و زحمتى نيست و خداوند آمرزنده و مهربان است .