دنيا به زمين تعبير فرمود و تنها آن را نام برد .
جواب دوّم : منظور از ارض ( زمين ) دنيا و آخرت است پس گويا فرموده است : « و ما لهم في الدّنيا و الآخرة من وليّ و لا نصير » « 1 »
إِنْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ سَبْعِينَ مَرَّةً فَلَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَهُمْ
« 2 » سؤال 391 : چرا در اين آيه عدد 70 ذكر شده درحالىكه اگر پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله هزار مرتبه نيز براى منافقان استغفار كند بدليل
« سَواءٌ عَلَيْهِمْ أَسْتَغْفَرْتَ لَهُمْ أَمْ لَمْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ لَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَهُمْ »
« 3 » بخشيده و آمرزيده نخواهند شد ؟ ( چرا كه آنان مشرك هستند و خداوند تعالى اهل شرك را نمىآمرزد ) جواب : عادت عرب آن است كه در اعداد يكان به 7 و دهگان به 70 و صدگان به 700 مثال مىزند تا عظمت و كثرت آن را برساند و گرنه مقصود آنها حصر 7 يا 70 و 700 نيست . پس گويا خداوند در اين آيه فرموده است ، اگر به بالاترين رقم اعداد براى آنها طلب آمرزش كنى خداوند آنها را نمىآمرزد و لذا پس از آن فرمود :
« ذلِكَ بِأَنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ »
« 4 » كه نفى مغفرت آنان مىنمايد .
سؤال 392 : در صورتى كه اين مطلب صحيح باشد نمىبايست بر پيامبر صلّى اللّه عليه و آله كه فصيحترين و آگاهترين فرد به تمثيلات عرب بود مخفى بماند در حالى كه پيامبر صلّى اللّه عليه و آله فرمود : انّ اللّه تعالى قد رخّص لى فسأزيد على
هامش
( 1 ) . در دنيا و آخرت براى آنها ياور و مددكارى نيست .
( 2 ) . سورهء توبه ، آيهء 80 : اگر براى آنها هفتاد بار آمرزش بخواهى خداوند آنان را نمىآمرزد .
( 3 ) . سورهء منافقون ، آيهء 6 : مساوى است بر آنان چه آمرزش بخواهى برايشان و چه نخواهى خداوند آنان را نمىآمرزد .
( 4 ) . سورهء توبه ، آيهء 80 : آن براى اين است كه به خداوند و رسولش كافر شدند .