مكه بيرون كردند و به منظور جنگ با آن حضرت از مكه خارج شدند خداوند آنان را عذاب كرد . برخى گفتهاند : معناى آن اين است كه : خداوند آنان را تا وقتى كه پيامبر در ميان آنان است ريشهكن نمىكند ( و به اصطلاح عذاب استيصال نمىكند ) برخى گفتهاند : يعنى خداوند عذابى را كه آنها درخواست مىكردند يعنى سنگباران تا وقتى كه تو در بين آنها هستى نازل نخواهد كرد .
سؤال 352 : آيا اين آيه با آيه ديگر كه مىفرمايد :
« وَ ما لَهُمْ أَلَّا يُعَذِّبَهُمُ اللَّهُ »
« 1 » متناقض نيست ؟
جواب : خير زيرا اين آيه مىگويد : بعد از خروج تو مؤمنان و استغفاركنندگان چرا خداوند آنها را عذاب نكند ؟ ولى آيه مورد بحث مىفرمايد : تا وقتى كه تو در بين آنان هستى خداوند آنان را عذاب نمىكند .
پس تناقضى در كار نيست . برخى گفتهاند : مراد از عذاب اول عذاب استيصال « 2 » و عذاب دوم عذاب غير استيصال است . برخى گفتهاند : مراد از عذاب اول عذاب دنيا و عذاب دوم عذاب آخرت است .
وَ ما كانَ صَلاتُهُمْ عِنْدَ الْبَيْتِ إِلَّا مُكاءً وَ تَصْدِيَةً
« 3 » سؤال 353 : « مكاء » به معناى صوت كشيدن و « تصديه » به معناى كف زدن است و هيچكدام نماز نيستند . پس چگونه خداوند از اين عمل آنها به عنوان نماز ياد فرمود ؟
جواب : آنها اين دو را بجاى نماز قرار داده بودند چنان كه شخصى
هامش
( 1 ) . سورهء انفال ، آيهء 34 : و آنان را نيست كه خداوند آنان را عذاب ننمايد .
( 2 ) . ريشه كن شدن و نابود گشتن .
( 3 ) . سورهء انفال ، آيهء 35 : و نماز آنان در كنار كعبه جز كف زدن و صفير نيست .