ما قَتَلَ مِنَ النَّعَمِ
« 1 » سؤال 250 : به چه دليل عمدى بودن قتل صيد در حال احرام شرط وجوب كفّاره مطرح شده است در حالى كه اگر كسى از روى فراموشى يا اشتباه نيز مرتكب قتل صيد بشود كفّاره بر او واجب است ؟
جواب : ابن عباس و جمعى از اصحاب و تابعين رضى اللّه عنهم گفتهاند كه عمد بودن شرط است ، پس ايراد بر آنان وارد نيست و اما بر طبق قول جمهور به اين دليل كفّاره مقيّد به وصف عمديت شده است كه واقعهاى كه موجب نزول آيه گشته بنا به روايت صحابه عمدى بوده است . زيرا در حديبيّه يك الاغ وحشى به سمت اصحاب كه محرم بودهاند حمله آورد و ابو السير او را با نيزه زد و كشت و اين آيه نازل شد . پس وصف عمديت اشاره به يك جريان دارد نه اينكه شرط وجوب كفّاره باشد .
زهرى گفته است : در قرآن وجوب كفّاره مشروط به وصف عمديت است ولى پيامبر صلّى اللّه عليه و آله در مورد خطا نيز اين كفّاره را واجب دانسته است .
. . . هَدْياً بالِغَ الْكَعْبَةِ
« 2 » سؤال 251 : چگونه رسانيدن قربانى به كعبه شرط شده است درحالىكه رسانيدن آن به حرم شرط است نه جاى ديگر ؟
جواب : چون مقصود از رسانيدن قربانى به حرم تعظيم و احترام به كعبه است ، كعبه را ذكر فرموده است برخى گفتهاند : معناى
« بالِغَ الْكَعْبَةِ »
بالغ حرم
هامش
( 1 ) . سورهء مائده ، آيهء 95 : اى مؤمنان ، صيد را در حال احرام نكشيد ، و هركس از شما عمدا آن را به قتل برساند بايد كفارهاى معادل آن از چهارپايان بدهد .
( 2 ) . سورهء مائده ، آيهء 95 : اگر كسى صيدى را عمدا در حال احرام بكشد بايد كفارهاى معادل آن از چهارپايان بدهد ، كفارهاى كه دو نفر عادل از شما معادل بودن آن را تصديق كنند ، و به صورت قربانى به كعبه برسد .