بسيارى از اوقات اين شعر را مىخواند :
اذا كنت فى خير فلا تغتر ربه * و لكن قل اللّهمّ سلّم و تمّم [ 1 ]
يعنى : چون در خوبى و استراحت باشى به آن مغرور مشو لكن بگو خدايا اين نعمت را از تغير سالم دار و تمام كن آن را بر من .
دهم
: محمّد بن يحيى بن ابى عبّاد از عموى خود روايت كرده كه گفت : شنيدم من از حضرت امام رضا عليه السّلام روزى كه اين شعر را خواند و كم بود آن حضرت شعر بخواند ، فرمود :
كلّنا نأمل مدا فى الأجل * و المنايا هنّ آفات الأمل
لا تغرّنك أباطيل المنى * و الزم القصد ودع عنك العلل
انّما الدّنيا كظلّ زائل * حلّ فيها راكب ثمّ رحل [ 2 ]
يعنى : همه ما آرزو مىكنيم كه مدّت عمرمان مديد شود ، و حال آن كه مرگها آفتهاى آرزو است فريب ندهد تو را آرزوهاى باطل و ملازم باش قصد و آهنگ نمودن را و بگذار از خود بهانهها را اين است و جز اين نيست كه دنيا مانند سايهاى است بر طرف شونده كه سوارى در آن فرود آمد پس كوچ كرد .
من عرض كردم كه : اين شعرها از كيست ، خداوند امير را عزيز دارد ؟
فرمود : مردى از شما عراقى اين شعرها را گفته .
من گفتم : اين شعرها را ابو العتاهيه خواند براى من از خودش .
حضرت فرمود : بياور اسمش را و واگذار اين را ، ( يعنى نام بردن او را به ابو العتاهيه ) بدرستى كه خداوند مىفرمايد :
وَ لا تَنابَزُوا بِالْأَلْقابِ
[ 3 ] و شايد كراهت داشته اين مرد از اين لقب . [ 4 ]
هامش
[ 1 ] عيون اخبار الرضا عليه السّلام ، ج 2 ، ص 178 .
[ 2 ] البداية و النهاية ، ج 10 ص 250 ، به نقل از قادتنا ، ج 6 ، ص 371 .
[ 3 ] سورهء حجرات ، آيه 11 .
[ 4 ] عيون اخبار الرضا عليه السّلام ، ج 2 ، ص 177 ؛ بحار الأنوار ، ج 49 ، ص 107 .