رسائل ومسائل ( فارسي ) — صفحة 174

و از آن جمله باز شيخ مفيد روايت كرده است كه در حديث وارد شده است كه خدا خانه اى در زير عرش آفريده است و آن را بيت المعمور ناميده كه ملائكه همه سال آن را حج مىكنند ، و در زير بيت المعمور در آسمان چهارم خانه اى آفريده كه آن را ضراح ناميده ، وامر فرموده است ملائكه را كه حجّ آن را كنند ، و تعظيم آن را به جاى آورند ، و بر دور آن طواف كنند ، وبيت الحرام را كه كعبه است [ خلق كرده وزير ضراح قرار داده است ] . ( 1 ) و در حديث آخر ركود ، تصريح شده است كه ركود شمس در وقتى است كه در دايره نصف النّهار به محاذى عرش رسد ، پس لا محاله آن نصف النّهار مكَّه ء معظَّمه مىشود ، [ روايات ] معصوميّه بعضى مبيّن بعضى ديگرند ، هم چنان كه خود ايشان تصريح به اين فرموده اند . ومخفى نماند كه اين عرش كه خانه كعبه محاذى آن است وشمس به محاذات او مىرسد همان عرش است كه خداى تعالى به جهت عبادت ملائكه در آسمان هفتم آفريده ، و به جاى كعبه در زمين ، وتصريح فرموده كه هشت فرشته حامل آن است . وهم چنان كه از اخبار مستفاد مىشود وشيخ مفيد و ديگران به آن تصريح كرده اند اين غير از آن عرش است كه در حقّ آن فرموده : * ( الرَّحْمنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوى ) * ( 2 ) وعرش در جوف كرسى است ، وكرسى و جميع عالم در جوف عرش ثانى است ، و از اين جهت است كه در بعضى اخبار وارد شده كه عرش محيط به كرسى است ، و در بعضى از اخبار ديگر رسيده كه كرسى محيط به عرش است . و از آن چه ما ذكر كرديم معلوم شد جواب آن چه بعضى از علما گفته اند كه اگر چه ممكن است در حلّ اشكال گفته شود كه : مراد از نصف النّهارى كه شمس در آنجا ركود مىكند نصف النّهار موضع خاصّى است مثل مكَّه يا مدينه يا قبّة الارض ، و ليكن دليل بر تعيين موضعى نيست ، چه با دليل تعيين را به وجه صحيح بيان كرديم .