1 - [ ابن عباس و حسن و ابن زيد مىگويند : ] يعنى شايد به وسيلهء ترس از « قصاص » از كشتن ديگران خوددارى كنيد .
2 - شايد از پروردگار بترسيد و مانند پرهيزكاران از ارتكاب گناه خوددارى كنيد .
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 180 ]
كُتِبَ عَلَيْكُمْ إِذا حَضَرَ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ إِنْ تَرَكَ خَيْراً الْوَصِيَّةُ لِلْوالِدَيْنِ وَ الْأَقْرَبِينَ بِالْمَعْرُوفِ حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِينَ ( 180 )
ترجمه
بر شما نوشته شده ، هنگامى كه يكى از شما را مرگ فرا رسد ، اگر متاع و ثروت مشروعى از خود به جاى گذارده ، وصيّت كند براى پدر و مادر و خويشان به طور شايسته ، اين كار سزاوار مقام پرهيزكاران است . ( 180 )
تفسير :
« الْوَصِيَّةُ »
، [ نايب ] فاعل « كتب » است و علّت مذكّر بودن فعل دو چيز است :
1 - بين فعل و ( نايب ) فاعل فاصله شده است .
2 - « وصيّه » در اين جا به معنى « ان يوصى » است به دليل اين كه ضمير در « بدله » [ در آيه بعد ] كه به « وصية » بر مىگردد ، به صورت مذكّر آمده است .
إِذا حَضَرَ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ
؛ هر گاه مرگ يكى از شما نزديك و نشانههاى آن آشكار شد .
إِنْ تَرَكَ خَيْراً
؛ اگر مال و ثروتى از خود به جاى مىگذارد .
لِلْوالِدَيْنِ وَ الْأَقْرَبِينَ
؛ براى پدر و مادر و خويشاوندانش [ وصيّت كند ] .
بِالْمَعْرُوفِ
؛ به چيزى كه نزد صاحبان خرد ، ستم و اجحافى در آن نيست .
« حَقًّا »
مصدر مؤكد و تقدير آيه چنين است : حق ذلك حقا .
عَلَى الْمُتَّقِينَ
؛ بر كسانى كه تقوى پيشه كردهاند ، [ وصيّت به حق واجب