سرزمين عوص » « 1 » ، چنانكه در سفر حزقيال « 2 » نيز به آن أشارت مىكند . همچنين گروهى چهارم از جمله موسى بن ميمون وبرخى روحانيان يهود معتقدند كه اين سفر أيوب تنها قصهاى روايى وفقط براي پند است . « 3 » كه بديهي است كه چنين برداشتى درست نيست وصاحب سفر همان پيامبر خداوند ، أيوب ( ع ) وداستان أو به راستى درست است ، چنانكه قرآن كريم وحديث رسول خدا ( ص ) نيز بر حقيقت آن صحّه گذارده است .
آبراهام بن عزار ( 1096 - 1167 م ) - كه اسپينوزا وديگران نيز در اين باره با أو هم عقيدة هستند - بر اين باور است كه سفر أيوب از زبان ديگرى به عبرى ترجمه شده است « 4 » ، وحقّ آن است كه ترجمهء هفتادى « 5 » تورات به روشنى تصريح دارد كه اين سفر از سريانى ( آرامى ) ترجمه شده است . « 6 » از اين روى بسيارى به اين نظريه گرايش پيدا كردهاند كه ايّوب ( ع ) را عربى - نه يهودي - بدانند . واين سفر نيز فقط ترجمهاى از أصل عربى آن است كه خود در دسترس نيست . وشايد « فرانسوا ولتر » ، أديب فرانسوى ( 1694 - 1778 م ) نخستين كسى باشد كه در روزگار معاصر تصريح كرد كه أيوب وسفر أو از تورات ديرينتر هستند وعبريان آن را از عرب گرفته وبه زبان خويش ترجمه كردهاند ، آنگاه براي اين نظرگاه دلايلى به قرار زير ذكر مىكند : 1 ) واژهء « شيطان كه جايگاهى اصلى را در اين سفر به خود اختصاص داده يك واژهء عبرى نيست بلكه واژهاى كلدانى است ؛ 2 ) اينچنين مىنمايد كه دوستان أيوب از عربها باشند ، چنانكه اليعاذر از تيمان ، ( بنابر نظر ولتر ) شهري واقع در ناحيهاى از منطقه « سويس » و « صوفر » از « نعمات » بود ؛ « 7 » 3 ) يكى ديگر از دلايل حاكى از اين حقيقت است كه پژوهشگران معتقدند به هنگام بيان ثروت أيوب از زيبايى چهارپايان سخن در ميان آمده ، حال آنكه مىدانيم گوشت شتر بر يهوديان حرام بود ودر ميان دارايىهاى آنان كمتر از آن ياد شده است ، همچنين نام أيوب نيز همانندى در ميان نامهاى عبرى ندارد ؛ « 8 » 4 ) در اين سفر آمده كه أيوب از سرزمين « عوص » بوده واين « عوص » اگر چه عالمان در تعيين جايگاهش اختلاف
هامش
( 1 ) . أيوب ، 1 : 1 .
( 2 ) . حزقيال ، 14 : 14 .
( 3 ) . اسپينوزا ، پيشين ، ص 315 .
( 4 ) . فؤاد حسنين ، پيشين ، ص 144 .
( 5 ) . براي ترجمههاى هفتادى تورات ( محمد بيومى مهران ، إسرائيل ، 3 / 107 - 112 ) .
( 6 ) . فؤاد حسنين ، پيشين ، همانجا .
( 7 ) . أيوب ، 2 : 11 ؛ حسن ظاظا ، الفكر الديني الإسرائيلى ، ص 55 ؛ نيز :F . Voltaire Dictionnaire Philosophique Paris Qarnnier 1957 p . 257 - 260. ( 8 ) . حسن ظاظا ، پيشين ، ص 56 .