و ابن عامر بدون « فاء » خواندهاند . و ديگران با « فاء » خواندهاند ، و در قرآنهاى ديگر « فاء » نوشته بوده است . و ابو سخيله از عليّ عليه السّلام روايت كرده است : پيغمبر اين را خواند و فرمود : آنچه را خدا بخشيده است او برتر است از اينكه برستاخيز دوباره بر آن مجازات كند و آنچه در برابرش مصيبتى بوده است و مجازات آن داده شده است خدا كريمتر است كه دوباره مجازات كند . اين حديث را واحدىّ در كتاب بسيط نقل كرده است و گفته است : اگر اين حديث درست باشد اميد بخش ترين آيات قرآن همين آيه است چون گناهان را دو دسته كرده است : يك دسته در دنيا مجازات بر آن شده است و يك دسته معاف شده است .
مجمع : حسن بصرى گفته است : اين آيت « ما أَصابَكُمْ . . . فَبِما كَسَبَتْ - الخ » براى آزارى است كه از جهت استحقاق حدّ شرعى به كسى ميرسد . قتاده گفته است همه گونه مصيبت مقصود است و براى همه كس ، و بعضى اهل تحقيق گفتهاند :
آيه خاصّ است اگر چه بلفظ عام است چون بعضى گرفتارتر ميشوند و گناه نكردهاند مثل گرفتارى آزمايشى پيغمبران و هم بيمارى اطفال و ديوانگان و مؤمنين .
« الْجَوارِ فِي الْبَحْرِ » 32 مجمع : جوارى با ياء نيز قراءت شده است و در آيت 35 جمله ى « وَيَعْلَمَ الَّذِينَ » فعل يعلم با رفع خوانده شده است كه جمله ى جدا باشد و با نصب خواندهاند كه عطف بر جزاى شرط جمله هاى جلو باشد و سيبويه جايز دانستهاند كه معطوف بر جزاى شرط منصوب تلفّظ شود .
« كَبائِرَ الإِثْمِ » 37 كشف : كبائر و فواحش شرك به خدا است و نااميدى از رحمت و آسودگى از گرفتارى ناگهانى خداوندى و آزار و عاق والدين و كشتن آدمى كه سزاوار كشتن نيست و مرد و زن درستكار را بنا بكارى بدنام كردن و خوردن مال يتيم و فرار از جنگ و ربا خوردن و جادو گرى و بزه كارى و سوگند به دروغ و خيانت كردن كه مخفيانه چيزى ربودن و منع زكات و شهادت بدروغ و خوددارى از شهادت و شرابخوارى و پيمانشكنى و قطع رحم كه بدرفتارى با خويشاوندان
تفسير عاملي ( فارسي ) — صفحة 452
مساهمون: علي اكبر غفاري
ص٤٥٢