حادثهء كميل بن زياد نخعى ( ره )
كميل ، فرزند زياد بن نهيك بن هيثم بن سعد بن مالك بن حارث بن صهبان بن سعيد مالك بن نخع از قبيله مذحج بود ؛ كميل فرزند عبد اللّه و فرزند عبد الرحمن نيز گفته شده است .
كميل از حضرت على ( ع ) و ابن مسعود روايت مىكرد و ابو اسحاق سبيعى ، عباس بن ذريح ، عبد اللّه بن يزيد صهبانى ، عبد الرحمن بن عباس ، اعمش و جز آنان نيز از كميل روايت كردهاند .
ابن سعد در كتاب طبقات گويد : كميل در ركاب حضرت على ( ع ) در جنگ صفين حضور يافت ، وى انسانى شريف ، راستگو و كم حرف بود و قومش از دستورهاى وى اطاعت مىكردند .
ابن عمار مىگويد : كميل از بزرگان شيعه بود و مدائنى او را در زمرهء پارسايان كوفه بر شمرده است . « 1 »
ابن ابى الحديد در شرح نهج البلاغه مىگويد : كميل ، فرماندار حضرت على ( ع ) در هيت بود . ابن حجر عسقلانى در كتاب اصابه گويد : كميل ، هجده سال با پيامبر اسلام ( ص ) همزمان بود .
هنگامى كه حجاج در جستوجوى كميل فرستاد ، وى گريخت و به قومش پناهنده شد . چون حجاج اين خبر را شنيد ، حقوق قبيلهء وى را قطع كرد . وقتى كه كميل اين گونه ديد ، با خود گفت من پيرى سالخورده هستم و عمرم به سر آمده روا نيست كه به خاطر من حقوق قبيلهام قطع شود . سپس از پناهگاهش خارج شد و خودش را تسليم حجاج كرد . چون حجاج او را ديد ، گفت : من دوست داشتم به تو دست يابم . كميل به او گفت : بر من خشم مگير و مرا به مرگ تهديد مكن ، به خدا سوگند ! جز مانند باقى ماندهء غبار از عمرم باقى نمانده است . پس دربارهء من هر چه خواهى انجام بده زيرا ميعادگاه نزد خداست و پس از كشتن ، حسابرسى است . حجاج به او گفت : پس حجّت بر تو تمام است .
هامش
( 1 ) - به كتاب التهذيب المتهذيب تأليف ابن حجر عسقلانى ، ج 8 ، ، 447 - 448 چاپ حيدرآباد دكن مراجعه كنيد - م .