است كه اين حديث را صاحب مواقف آورده و نه او و نه شارح ، هيچ يك ايرادى بر آن نگرفتهاند . از سوى ديگر ، اختلاف خصوصيات روايت مثل اينكه بعضى از پيامبران حذف شدهاند و صفات آنان عوض شده است ، به اعتبار آن لطمه نمىزند . زيرا ممكن است فرمودههاى پيامبر ( ص ) در اين باره متعدد باشد يا بعضى از راويان دچار اشتباه شده باشند .
شكى در دلالت حديث بر فضيلت امير المؤمنين ( ع ) بر امت و امامت وى بر آنان نيست . زيرا نشان مىدهد كه او از اين پيامبران بزرگ نيز برتر است تا چه رسد به افراد امتها . دليلش اين است كه با صراحت مىگويد كه على اوصافى را در خود جمع آورده كه در بزرگان پيامبران پراكنده است و هر كدام از اين صفات ، بزرگترين افراد در نوع خود است . اين ادعا كه غير پيامبر نمىتواند از پيامبر برتر باشد ، ادعاى بدون دليلى است . بلى ، جايز نيست كه پيامبر از افراد امت خود ، از لحاظ فضيلت در مرتبهء پايينترى باشد ، و اين حكم عقل است . البته همان گونه كه در مباحث نبوّت آمد ، بعضى از اهل سنت با آن مخالفت كردهاند . در آيهء مباهله و آيات ديگر ، بيان داشتيم كه على از تمامى پيامبران افضل است مگر از پسر عمويش ، سرور پيامبران ( رسول اكرم ) . نزد ما به تواتر نقل شده است كه على سرور اوصيا است كه از جملهء آنان ، پيامبران هستند . مثل يوشع بن نون وصى موسى ( ع ) .
مصنّف - قدّس سرّه - مىگويد :
همچنين تمامى علوم به او مسند است . استناد علم « كلام و اصول فقه » به آن حضرت ، آشكار است . سخنان وى در نهج البلاغه بر كمال معرفت او در توحيد و عدل و ساير جزئيات علم كلام و اصول دلالت دارد . در علم « فقه » هم تمامى فقهاى اسلام به آن حضرت مراجعه مىكنند . مراجعه فقهاى اماميه به آن حضرت معلوم است . فقهاى حنفيه نيز از اين جهت كه فقه را از ابو حنيفه فرا گرفتند و او خود شاگرد امام صادق ( ع ) بود .
شافعيها نيز فقه را از محمّد بن ادريس شافعى آموختند كه او نيز نزد محمّد بن حسن شاگرد ابو حنيفه و مالك فقه را فرا گرفت . بنابراين ، فقه وى به آن دو برگشت . احمد بن حنبل نيز نزد شافعى فقه را فراگرفت . پس فقه وى هم به او برمىگردد . مالك نيز فقه را نزد دو نفر آموخت : يكى ربيعة الرأى كه شاگرد عكرمه بود و او شاگرد عبد اللَّه بن عباس شاگرد على ( ع ) بود . ديگرى هم مولاى ما جعفر بن محمّد صادق ( ع ) . خوارج هم شاگردان آن حضرت بودند . استناد علم « نحو » نيز به آن حضرت معلوم است ، چه وى
دلائل الصدق لنهج الحق ( فارسي ) — صفحة 448
مساهمون: الشيخ محمد حسن المظفر
ص٤٤٨