آيهء * ( « فَإِنَّا مِنْهُمْ مُنْتَقِمُونَ »
مصنّف - شرّف اللَّه قدره - مىگويد :
هفتاد و يكم : آيهء شريفهء * ( « فَإِمَّا نَذْهَبَنَّ بِكَ فَإِنَّا مِنْهُمْ مُنْتَقِمُونَ » ) * ( 1 ) است .
ابن عباس مىگويد : به وسيلهء على ( ع ) از آنها انتقام گرفته مىشود .
فضل مىگويد :
ارتباط آيه با على معلوم نيست ؛ زيرا مراد از كسانى كه از آنها انتقام گرفته مىشود ، كفار هستند و على ( ع ) بعد از پيامبر ( ص ) با كفار نجنگيد . و اگر مراد انتقام گرفتن از متجاوزان و اهل بغى است ، آيات قبلى و بعدى حاكى از آن است كه آيهء مورد بحث در مورد آنان نازل نشده است . بر فرض كه نزول آن در مورد على صحّت داشته باشد ، بر مدّعا دلالت ندارد .
من مىگويم :
حديث مذكور نيز از جمله احاديثى است كه در كشف الغمه ، ابن مردويه از ابن عباس نقل مىكند . همچنين در باب بيست و ششم ينابيع الموده ابو نعيم اين حديث را از حذيفه بن يمان نقل كرده است . سيوطى در الدر المنثور مىگويد :
ابن مردويه با ذكر سند از جابر نقل مىكند كه رسول خدا ( ص ) فرمود : اين آيه در مورد على است او از ناكثين و قاسطين ، پس از من انتقام مىگيرد .
اين روايت بصراحت مسئلهء انتقام گرفتن على ( ع ) از اهل بغى و ارتباط آيهء مذكور را با اين موضوع بيان مىكند ، كما اينكه اقتضاى ساير اخبار نيز همين است . بر خلاف گمان فضل ، آيه مذكور و ما قبل و ما بعد آن صرفا در مورد كافران نمىباشد بلكه اين آيات در مورد كافران و منافقان است . خداى تعالى مىفرمايد :
هامش
( 1 ) . زخرف / 41 .