شد ، شنيديم كه رسول خدا فرمود : « صالح المؤمنين على است . » كسان ديگرى كه اين حديث را نقل كردهاند عبارتند از : صاحب ينابيع الموده از ابو نعيم و ثعلبى از اسماء . سيد سعيد ( ره ) از سدى در تفسيرش به نقل از ابو مالك و ابن عباس و ديگران كه كثرت نقل آنها و تأييد شدن احاديث از سوى يكديگر ، براى آنان حجّت است ، و روايتى كه از ابن عباس نقل كردهاند مبنى بر اينكه مراد از صالح المؤمنين ابو بكر و عمر است نمىتواند با روايت فوق معارضه كند . زيرا راوى آن - مطابق بيان ميزان الاعتدال در شرح حال عبد الوهاب - عبد الوهاب بن مجاهد از پدرش مىباشد . در مقدّمهء كتاب وضعيت او و پدرش بيان شد . به همان جا مراجعه كنيد . چنين روايتى كه در نهايت ضعف قرار دارد امكان ندارد با آن روايات مستفيض برابرى كند . ضمن اينكه صالح المؤمنين در صلاحيت و شايستگى ، يگانه است به گونه اى كه از ديگر مؤمنان باز شناخته مىشود .
مثلا وقتى گفته مىشود : شاعر القوم يا عالم القوم و يا شجاع القوم ، مراد كسى است كه در آن صفت يگانه قوم باشد ، و شك نيست كه امير المؤمنين - به واسطهء آيهء تطهير و آيات ديگر - بيش از همه به اين صفت سزاوار است . چرا كه خداى سبحان ، يارى او را نسبت به پيامبر در رديف يارى خود و جبرئيل قرار مىدهد ، و بديهى است كه بارزترين مؤمنان در يارى رسول خدا ( ص ) امير المؤمنين بوده است . بعلاوه ، استعمال لفظ صالح المؤمنين در مورد دو نفر بر خلاف ظاهر آيه است ؛ زيرا لفظ ( صالح ) اسم فاعل است نه صفت مشبّهه كه به معناى مفرد و جمع استعمال مىگردد .
بدين ترتيب ضعيف بودن روايت سيوطى از ابن عساكر از مقاتل بن سليمان مبنى بر اينكه صالح المؤمنين ، ابو بكر عمر و على است ؛ آشكار مىگردد . شايد بتوان از روايت مقاتل استدلال كرد بر اينكه مراد از صالح المؤمنين تنها على است ؛ زيرا همانطور كه گذشت مقاتل از دشمنان امير المؤمنين است . لذا ذكر كردن على توسّط او تنها به خاطر اين است كه معلوم بوده مراد از صالح المؤمنين على است ، ولى او با اضافه كردن شيخين خواسته است نام آنان را نيز رواج دهد و در ضمن از خود نيز رفع تهمت كرده باشد .
حال كه روشن شد مراد از صالح المؤمنين ، شايسته ترين آنها ، يعنى امير المؤمنين على ( ع ) است ، معلوم مىگردد كه او بيش از ديگران براى امامت ، سزاوار است . زيرا امامت ، يك مقام دينى است كه با صلاحيتترين و نيرومندين افراد در يارى پيامبر ، لايق آن است .
دلائل الصدق لنهج الحق ( فارسي ) — صفحة 202
مساهمون: الشيخ محمد حسن المظفر
ص٢٠٢