آن عالم است كه تو چه مىدانى آن سجّين ( سنگ و گل ) چيست ؟ آن نوشتهاى است كه به قلم حق در كتاب وجود عالم ثبت است .
وَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّبِينَ
از آن سجن و سجّين واى بر تكذيبكنندگان .
الَّذِينَ يُكَذِّبُونَ بِيَوْمِ الدِّينِ وَ ما يُكَذِّبُ بِهِ إِلَّا كُلُّ مُعْتَدٍ
كسى كه از حقّ تجاوز كند كه آن راه قلب است و آن طريق ولايت است .
أَثِيمٍ
كسى كه از حق تجاوز كرده و زياد گناه كند .
چون اگر انسان به وجود و اطوار وجودش ناظر باشد ، روز قيامت را مىبيند و ديگر حاجتى به آخرت ندارد ، ولى كسى كه از طريق قلب تجاوز نمايد و تابع هواهاى نفسانى خويش باشد او نابيناست و مشهود است و ديدنىهايى كه در ديدن آنها احتياج به عمل و دقّت نيست از نظر او پنهان مىماند تا چه رسد به چيزهايى كه محتاج تامّل و نظر است .
إِذا تُتْلى عَلَيْهِ آياتُنا قالَ أَساطِيرُ الْأَوَّلِينَ
اگر آيات ما بر آن چنان كسى خوانده شود ، مىگويند اينها اسطورههاى پيشينيان است .
منظور از آيات ، آيات تدوينى در بيان احكام شرعى يا در موعظهها و نصيحتها يا در بيان آيات تكوينى كه در آفاق يا انفس حاصل است و به ويژه آيتها و نشانههاى بزرگ كه اينان انبيا و اوصيا عليهم السّلام مىباشند يا آيت و نشانهى بزرگ كه عبارت از على عليه السّلام و ولايت او مىباشد .
كَلَّا
منع و ردع او از اين گفتار است ، كه نه چنين نيست .
بَلْ رانَ عَلى قُلُوبِهِمْ
بلكه آيات و نشانههاى ما از اساطير