شده است و نفس و قالب تحت احكامى است كه از نبىّ صلّى اللّه عليه و آله يا خليفهاش گرفته شده است ، و گاهى اطلاق مىشود بر ايمان خاصّ كه با بيعت خاصّ و لوى و قبول دعوت باطنى و تسليم قلب تحت احكامى است كه از نبىّ صلّى اللّه عليه و آله يا خليفهاش گرفته شده است ، و گاهى اطلاق مىشود بر ايمان خاصّ كه با بيعت خاصّ ولوى و قبول دعوت باطنى و تسليم قلب تحت احكام قلب كه از صاحب احكام قلب گرفته شده حاصل مىشود ، و آن ايمان حقيقى است زيرا صحيح است اسم ايمان را از اسلام سلب كنيم ، چنان كه خداى تعالى فرمود :
قالَتِ الْأَعْرابُ آمَنَّا قُلْ لَمْ تُؤْمِنُوا وَ لكِنْ قُولُوا أَسْلَمْنا
يعنى آنچه را كه شما معتقد به آن شديد ايمان نيست بلكه اسلام است .
تقوى و پرهيز از غضب و خشم خدا گاهى اطلاق مىشود به اعتبار مطلق انزجار از نفس و خواهشهاى آن و آن مقدّم بر اسلام حقيقى است كه آن هدايت به ايمان است ، و گاهى اطلاق مىشود به اعتبار انصراف از نفس و راههاى آن به راه قلب و سلوك به سوى آن ، و تقوى به اين معنى حاصل نمىشود مگر با ايمان خاصّ و بيعت ولوى ، زيرا انسان مادام كه آن بيعت را انجام ندهد ، طريق قلب براى او واضح نمىشود تا چه برسد به توجّه به آن و سلوك بر آن در حالى كه هنوز ايمان در قلبش داخل نشده است .
پس اين تقوى حاصل نمىشود نه قبل از اسلام و نه قبل از ايمان ، بلكه آن با ايمان پديد مىآيد و پس از ايمان محقّق