با مؤمنين ، آنان را مورد ندا و خطاب قرار داد ، و آنها را از منع و جلوگيرى منافقين بر حذر داشت و امر كرد كه مؤمنين از حيلهء منافقين بر حذر باشند . يعنى بيدارى و آمادگى براى مقابله با دشمن را داشته باشند . گاهى « حذر » بر اسلحه نيز استعمال مىشود كه بهوسيله آن بيدارى و آمادگى حاصل مىگردد .
پس اگر مقصود از مؤمنين كسانى باشند كه با بيعت عامّ بيعت كردند كه همان اسلام است پس مقصود از حذر ظاهر ، اسلحه است كه در جهاد صورى به كار مىرود و مقصود از حذر باطن ، تمسّك به قول محمّد صلّى اللّه عليه و آله دربارهء علىّ ( ع ) و يادآورى او به طور دائم است .
چنان كه محمّد صلّى اللّه عليه و آله در خطبهاش قبل از القاى ولايت علىّ ( ع ) از باب توصيه به آنها فرمود : خدا رحمت كند مردى را كه شنيده بيدار شد ، پس آنان را به حفظ و نگهدارى توصيه نمود .
و اگر مقصود ، كسانى است كه با علىّ ( ع ) بيعت كردند و با دست او توبه نمودند و با نفخهء او ، ايمان در قلوبشان داخل شد كه همان ايمان حقيقى است ؛ در اين صورت مقصود از حذر صورى ، سلاح است و مقصود از حذر باطنى نمازى است كه علىّ ( ع ) به آنها ياد داده است كه آن نماز البتّه از فحشاء و منكر نهى مىكند و آن سلاحى است كه شياطين جنّ و انس را از در خدا كه ولايت است مىراند .
فَانْفِرُوا
كوچ كنيد به جهاد جلى و آشكار با كفّار ، يا جهاد صورى خفى با منافقين سست و تنبل ، يا به جهاد باطنى با دشمنان باطنى ، كه شما را از سلوك و بازگشت به باب قلب و حضور نزد علىّ ( ع ) در خانهء قلب سست و كند مىكند .
ثُباتٍ
جمع « ثبة » بضمّ ثاء به معنى جماعت و معنى آن اين است كه براى جهاد ، دستهدسته و به تدريج كوچ كنيد ، چنان كه آن شأن كسانى است كه به جنگ ظاهرى مىروند و شأن كسانى است كه در جهاد با نفس