برگ تن بىبرگى جان است و زود * زين ببايد كاستن وان را فزود
اقرضوا اللّه قرض ده زين برگ تن * تا برويد در عوض در دل چمن
قرض ده كم كن از اين لقمه تنت * تا نمايد وجه لا عين رأت « 1 »
قرض ده زين دولتت در اقرضوا * تا كه صد دولت ببينى پيش رو
قرض دادن خوب ، به اين است كه عوض طلب نكند اگر چه آن عوض قرب خداى تعالى باشد .
فَيُضاعِفَهُ لَهُ أَضْعافاً كَثِيرَةً
اضعاف جمع « ضعف » بكسر ضاد است . يعنى چند برابر كه كمترين معنى آن است كه به او نسبت داده مىشود و اكثر آن حدّى ندارد ، و اين لفظ مفعول دوّم « يضاعفه » است يا حال است يا مصدر عددى بنابراين كه ضعف اسم مصدر باشد ، و اضعاف كثيره صادق است بر ده برابر مثل خودش تا جائى كه شمارش آن را جز خدا كسى نمىدادند .
و از امام صادق ( ع ) است كه فرمود « 2 » : وقتى كه اين آيه
مَنْ جاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ خَيْرٌ مِنْها
( آيه 89 سوره نمل - كسى كه كار نيك كند بهتر از آن به او مىرسد . ) نازل شد رسول خدا فرمود : پروردگارا براى من زياد كن .
پس خداى تعالى وحى فرمود
مَنْ جاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ خَيْرٌ مِنْها
باز پيغمبر
هامش
( 1 ) تا آن وجه خود را كه هيچ چشمى آن را نمىبيند به تو نشان دهد . ( اشاره به آيهلا تُدْرِكُهُ الْأَبْصارُ وَ هُوَ يُدْرِكُ الْأَبْصارَ- آيه 103 سورهء انعام ) .
( 2 ) عياشى : ج 1 ، ص 131 ، ح 434 .