221 : سئوال : هر گاه كسى ملكي را اجاره كرده به يك سال . ودر سال ديگر شخصي
ديگر اجاره كرد . ودر محل زرع مستأجر أول بذرى از زرع أو در زمين مانده وزرعى خودرو
به عمل آمده . مستأجر أول مىگويد اين نماى بذر من است . وثاني مىگويد اين نماى ملكي
است كه در اجاره من است . اين نما از كدام است ؟ .
جواب : هر گاه صاحب بذر اعراض كرده بوده است از آن ، ومستأجر ثاني آن را
حيازت كرده وتربيت كرده ، اظهر اين است كه ملكيت أو از بذر منقطع مىشود ، ونما مال
صاحب زمين ، است ، يعنى آن كه مستحق منافع زمين است كه الحال مستأجر ثاني است ( 1 ) .
وهر گاه اعراض نكرده است ، زرع مال صاحب بذر است . وهر گاه نزاع شود ، در اعراض وعدم
اعراض ، قول ، قول منكر اعراض است با يمين . والله العالم .
222 : سوال : هر گاه كسى ملكي را اجاره كند به وجه معينى وزراعت كند . وزرع آن به
آفت سماوي مثل تگرگ وسرما ، ويا زنگ ، ويا به آفت ارضى مثل سوختن وچرانيدن
غاصبى تلف شود . حكم آن چه چيز است ؟ .
جواب : ضمانى بر موجر نيست . وخيار فسخ هم براي مستأجر نيست . بلكه اگر آب
زمين كم شود ( 2 ) يا نقصى به زمين برسد كه منشأ تلف زرع يا كم شدن آن شود ، خيار فسخ
ثابت مىشود .
223 : سوال : هر گاه شخصي كسى را أجير كند به مبلغ معينى كه در ظرف ده روز
مكتوب أو را ببرد به بلدي وجواب بياورد . وآن أجير در بين راه بيمار شود ويكى از
خويشان أو مكتوب أو را ببرد وبعد از بيست روز جواب بياورد . آيا أجير مستحق چه چيز
است ؟
وآن شخص خويش ، مستحق چه چيز است ؟ .
هامش
1 : تعبير با ( صاحب زمين ) يا ( آن كه مستحق منافع زمين ) ، خالى از اشكال نيست . زيرا آن زرع مال حيازت
كننده وتربيت كننده است ولو نه مالك زمين باشد ونه مستأجر زمين . بل ولو كان غاصبا . رجوع كنيد به مسأله
22 - از مجلد دوم ،
2 : در مورد كم شدن آب زمين مورد اجاره ، رجوع كنيد به مسئلههاى 199 ، 224 ، و 242 .