باشد ( 1 ) ، اگر بنشيند بى عذرهم ( 2 ) روا باشد .
چون امام [ خطبه مى ] ( 3 ) خواند ، بر مستمعان سخن گفتن حرام باشد ، چه آن دو خطبه به جاى دو ركعت است در بعضى روايات ، و شافعى و ابو يوسف همين ( 4 ) گفتند ، و ابو حنيفه گفت ( 5 ) : سخن گفتن مباح است ، چندانى كه امام پديد آيد سخن گفتن حرام باشد تا امام از خطبه و نماز فارغ شود . و چون در مسجد در آيد و امام در خطبه باشد نشايد تا نماز كند و نه تحيّت مسجد ، بل بنشيند و استماع [ خطبه ] ( 6 ) كند ، و همچنين گفت ابو حنيفه و اصحابش ، و مالك و ليث سعد و شافعى گفتند : تحيّت مسجد بكند و آنگه بنشيند و خطبه شنود ، و اين مذهب حسن بصرى و ثورى و اسحاق و احمد است .
و كمتر آنچه در خطبه باشد حمد و ثناى خداى باشد و صلوات بر محمّد و آل ، و چيزى از قرآن بخواند سورتى ( 7 ) خفيف ( 8 ) ، و وعظ و زجر كند مردمان را ، آن چهار جنس است كه كم از اين نشايد و زيادت ( 9 ) مستحب باشد ، و قول شافعى هم اين است . و ابو حنيفه گفت : از خطبه يك كلمه كفايت باشد ، اگر گويد « الحمد للَّه » يا « اللَّه اكبر » ، يا « سبحان اللَّه » ، يا « لا إله الَّا اللَّه » كفايت باشد . ابو يوسف گفت و محمّد : چندانى بايد كه نام خطبه بر او افتد .
از شرط صحّت خطبه طهارت است و شافعى را در او دو قول است . در جديد چنين گفت ( 10 ) ، و در قديم [ گفت ] ( 11 ) : بى طهارت روا باشد ، و اين مذهب
هامش
( 1 ) . آد و ديگر نسخه بدلها : بر پاى خواند امّا .
( 2 ) . آد و ديگر نسخه بدلها : اگر بنشيند هم بى عذر .
( 11 - 6 - 3 ) . اساس : ندارد ، با توجّه به آد و ديگر نسخه بدلها افزوده شد .
( 4 ) . آد و ديگر نسخه بدلها : هم اين .
( 5 ) . آد و ديگر نسخه بدلها : ابو حنيفه و محمّد گفتند .
( 7 ) . آد ، كا ، گا يا آيتى .
( 8 ) . آد و ديگر نسخه بدلها : سبك .
( 9 ) . آد و ديگر نسخه بدلها بر اين .
( 10 ) . گا كه ما گفتيم .