خاص امام را باشد چنان كه زمين بنو النّضير رسول را بود ، و همچنين زمينهاى موات كه آن را مالكى نباشد امام را بود كه احياى آن كند يا به كسى دهد تا احياى آن كند بر خراجى و قرارى .
* ( وَما آتاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوه وَما نَهاكُمْ عَنْه فَانْتَهُوا وَاتَّقُوا اللَّه ) * ، آنچه رسول به شما دهد ( 1 ) بستانيد ، و آنچه نهى كند شما را از آن باز ايستيد . حسن گفت : در اين آيت رسول - صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم - غنيمت به ايشان داد ( 2 ) و ايشان را از خيانت نهى كرد ( 3 ) ، و حمل او بر عموم كردن اوليتر باشد ، چه الفاظ عموم قرآن چون مطلق باشد و مخصّصى ( 4 ) نباشد ، حمل كردن بر عموم واجب بود . و حكم بن عمير الثّماليّ ( 5 ) گفت كه رسول - صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم - گفت : قرآن سخت ( 6 ) مستصعب است بر آن كه تركش كند ، و خوار است بر ان كه متابعت او كند و طلب كند او را . و حديث من صعب و مستصعب و او حكم ( 7 ) است ، هر كه تمسّك كند به حديث من و جمع كند ميان او و قرآن بر او خوار باشد ( 8 ) ، و هر كه به قرآن تهاون كند و به حديث من ، در دنيا و آخرت زيانكار باشد . و شما را فرمودهاند كه : قول من گيريد و فرمان من كار بنديد و متابعت سنّت من كنيد ، هر كه به قول من راضى باشد به قرآن راضى باشد ، و هر كه به قول من استهزاء كند به قرآن استهزاء كرده باشد ، قوله تعالى ( 9 ) : * ( وَما آتاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوه وَما نَهاكُمْ عَنْه فَانْتَهُوا وَاتَّقُوا اللَّه ) * .
هامش
( 1 ) . آد ، كا ، گا از غنيمت .
( 2 ) . آد و ديگر نسخه بدلها : دهد .
( 3 ) . آد و ديگر نسخه بدلها : كند .
( 4 ) . اساس : مختص ، با توجّه به آد و ديگر نسخه بدلها تصحيح شد .
( 5 ) . اساس : آد ، گا : حكم بن عمر الثمالى ، با توجّه به كا تصحيح شد .
( 6 ) . آد ، كا ، گا : صعب .
( 7 ) . آد : مستصعب است و در حكم ، كا : مستصعب است و در او حكم .
( 8 ) . آد ، كا ، گا : آسان شود .
( 9 ) . آد ، كا ، گا : باشد و اين آيت برخواند كه .