دخل ( 1 ) آن مصروف باشد با مصالح ايشان ، و به مقاتلان رها نكند ، و شافعى گفت : امام را نيست ( 2 ) كه زمينها باز گيرد كه وقف از ايشان كند ، و حكم آن حكم ساير اموال است ، يعنى قسمت كند تا ( 3 ) آنچه كند به رضاى مسلمانان كند ، و ابو حنيفه گفت : مخيّر است ، خواهد باز گيرد و وقف كند و خواهد قسمت كند چون ديگر اموال .
امّا قسمت فىء بنزديك ما چنان است كه قرآن به آن ناطق است بر شش قسمت چنان كه در آيت هست ، و چنان كه در [ آيت ] ( 4 ) غنيمت هست . و شافعى گفت : در عهد رسول - صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم - بر بيست و پنج قسمت بودى : أربعة أخماس از آن ، بيست سهم ( 5 ) رسول را بودى خاص ، چنان كردى ( 6 ) كه او خواستى ، و خمس باقى ببخشيدى ( 7 ) .
امّا بعد از وفات رسول در آن خلاف كردند . مذهب ما آن است كه : قايم مقام ( 8 ) . او را باشد از ائمّه . و شافعى را در او دو قول است : يكى آن كه با مجاهدان و آلات جهاد و مصالح ثغور صرف كنند ، و ديگر آن كه با مصالح مسلمانان صرف كنند از سدّ ثغور و عمارات ( 9 ) كاريزها و بناى رباطها و پلها ( 10 ) ، و ابتدا به مهمتر كنند . و امّا خمس غنايم و فىء بنزديك شافعى صرف كنند با مصالح مسلمانان پس از وفات رسول - صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم - قولا واحدا . سهم ذى القربى ساقط نشود به مرگ رسول - صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم - و قول شافعى
هامش
( 1 ) . اساس : داخل ، با توجّه به آد و ديگر نسخه بدلها تصحيح شد .
( 2 ) . آد ، كا ، گا : هست .
( 3 ) . آد ، كا ، گا : يا .
( 4 ) . اساس : ندارد ، با توجّه به آد و ديگر نسخه بدلها افزوده شد .
( 5 ) . آد ، كا ، گا : و آن بيست سهم باشد .
( 6 ) . آد ، كا ، گا : قسمت كردى .
( 7 ) . كا ، گا چنان كه خمس غنيمت ببخشيدى .
( 8 ) . آد ، كا ، گا : قايم مقامان .
( 9 ) . آد ، كا ، گا : عمارت .
( 10 ) . آد ، كا ، گا : پولها / پلها .