به آن ( 1 ) قسم كرد كه آن موقعى عظيم است بنزديك خداى تعالى از تعظيم و منافع كه در اوست .
گفتند ( 2 ) : به « مواقع » مساقط و مغارب نجوم خداست . عطاء بن ابى رباح گفت : منازل او خواست از اين بروج دوازده ( 3 ) . حسن گفت : وقوع و سقوط او خواست عند الانتشار و الانكدار يوم القيامة .
قرّاء در اين لفظ خلاف كردند . حمزه و كسائي و خلف خواندند : « بموقع النجوم » على الواحد ، و باقى قرّاء خواندند : « بمواقع » على الجمع ، و اختيار اين است لقوله : النجوم تا جمع مناسب باشد .
* ( وَإِنَّه لَقَسَمٌ ) * و اين سوگندى است بزرگ اگر بدانيد شما .
* ( إِنَّه لَقُرْآنٌ كَرِيمٌ ) * ، جواب قسم است كأنّه قال : اقسم بمواقع النجوم ان هذا القرآن لقرآن ( 4 ) كريم سوگند بر اين مىخورد كه اين كتاب قرآنى است كريم مكرّم و عزيز .
* ( فِي كِتابٍ مَكْنُونٍ ) * در كتابى نوشته نهانى مصون محفوظ نزديك خداى تعالى از شياطين و از جمله معايب ( 5 ) ، و مراد به « كتاب مكنون » لوح محفوظ است .
* ( لا يَمَسُّه إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ ) * دست بر آن نوشته لوح محفوظ ننهند الَّا پاكيزگان ، يعنى فرشتگان معصوم ( 6 ) مطهّر از گناه ، و اين قول أنس است ( 7 ) . أبو العاليه و ابن زيد گفتند : مراد نه شماييد ، چه شما به گناه آلودهايد ، مراد فرشتگانند كه ايشان گناه نكرده باشند ، ايشان بيارند به انبياء معصوم ، پس از دست پاكان به دست پاكان رسد .
هامش
( 1 ) . آج قدم ، با توجّه به آد و ديگر نسخه بدلها زايد مىنمايد .
( 4 - 2 ) . كا مراد .
( 3 ) . آد ، گا : دوازده گانه .
( 5 ) . آج : ندارد .
( 6 ) . آج : مصايب .
( 7 ) . آد ، گا و .