بعضى دگر گفتند : مراد به « نجم » دل رسول است . * ( إِذا هَوى ) * ، اذا انصرف عمّا سوى اللَّه چون از هر چه دون اوست برگرديد ، بيانش : * ( ما زاغَ الْبَصَرُ وَما طَغى ) * ( 1 ) ، بعضى دگر گفتند : مراد آن ستاره است كه حق تعالى آن را علامت امامت امير المؤمنين كرد ( 2 ) و سبب آن بود كه سلمان و جماعتى صحابه از رسول - عليه السلام - پرسيدند كه : يا رسول اللَّه ، مقام تو از پس تو كه را خواهد بود ؟ گفت : آن را كه امشب ستاره از قطب آسمان جدا شود و به خانهء او فرود شود ( 3 ) . آن شب اهل مدينه ( 4 ) همه بر بامها رفتند اميد آن را كه باشد كه ستاره به خانهء ايشان رود ، مگر على و فاطمه و رد خود رها نكردند ، گفتند : اگر به خانهء ما آيد ما را شكر زيادت بايد كردن ، و اگر به خانهء ما نيايد ، باد و تكبّر نباشد . ايشان هر يكى در محراب خود مشغول ( 5 ) ، ستارهاى روشن از قطب آسمان ( 6 ) جدا شد و گفتند : زهره بود ، و به حجرهء زهرا در افتاد ، فذلك قوله : * ( وَالنَّجْمِ إِذا هَوى ) * .
گروهى منافقان طعنه زدند گفتند ( 7 ) : الا إنّ محمّدا قد ضلّ في علىّ محمّد در حقّ على گمراه شد . خداى تعالى قسم ياد كرد با آن ستارهاى كه به خانهء او فرستاد در حقّ آن كه ستاره به خانهء او فرستاد ، گفت : و النجم اذا هوى ( 8 ) ، ما ضلّ صاحبكم و ما غوى به حقّ آن ستاره ، * ( إِذا هَوى ) * ، إذا سقط في بيته ، * ( ما ضَلَّ صاحِبُكُمْ ) * كه صاحب شما كه محمّد است ضالّ و گمراه نيست ( 9 ) .
هامش
( 1 ) . سورهء نجم ( 53 ) آيه 17 .
( 2 ) . كا عليه السلام .
( 3 ) . آج ، كا : فرو شود آد ، گا : فرو آيد .
( 4 ) . كا : جمله صحابه .
( 5 ) . آد ، گا : و اگر نخواهد آمد ما را دو زحمت نباشد . تشويش نزول ستاره و تقصير فرايض و اوراد . هر يك در محراب خود به ورد خود مشغول بودند كا : و اگر به خانه ما نخواهد آمدن تا دو نكبت نباشد . هر دو در محراب ايستادند و به ورد خود مشغول شدند .
( 6 ) . آد ، گا : فلك .
( 7 ) . آد ، كا ، گا : و گفتند .
( 8 ) . آد ، كا ، گا إذا سقط في بيته .
( 9 ) . آج : كه صاحب شما گمراه نيست كه محمّد است ضالّ و گمراه نيست .