خدا ششم آنهاست و نه كمتر از آن و نه بيشتر از آن مگر آنكه خدا با آنهاست .
دنيا : دنيا مؤنّث ادنى است اگر آن را از دنىء و دناءت بگيريم بمعنى پستتر و اگر از دنوّ به حساب آوريم بمعنى نزديكتر است و آن پيوسته وصف است و احتياج بموصوف دارد مثل حيات دنيا ، عذاب دنيا ، سعادت دنيا .
و زندگى دنيا را دنيا ميگوئيم يا از اين جهت كه نسبت بزندگى آخرت پستتر و نا چيزتر است و يا از اين حيث كه اين زندگى از زندگى آخرت بما نزديكتر است .
از آيات شريفه استفاده مىشود كه آن به معناى دوّم است و اصل آن دنوّ مىباشد زيرا كه در آيات زيادى با آخرت مقابل افتاده است مثل * ( « أُولئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الْحَياةَ الدُّنْيا بِالآخِرَةِ » ) * بقره : 86 * ( « رَبَّنا آتِنا فِي الدُّنْيا حَسَنَةً وَفِي الآخِرَةِ حَسَنَةً » ) * بقره : 201 * ( « حَبِطَتْ أَعْمالُهُمْ فِي الدُّنْيا وَالآخِرَةِ » ) * آل عمران : 22 * ( « قُلْ مَتاعُ الدُّنْيا قَلِيلٌ وَالآخِرَةُ خَيْرٌ لِمَنِ اتَّقى » ) * نساء : 77 .
كلمهء دنيا بنا بر تعداد المعجم المفهرس صد و پانزده بار در قرآن مجيد تكرار شده است و در تمام آنها صفت زندگى كنونى است مگر در چهار محل كه صفت آسمان و كنار بيابان آمده است .
مثل * ( « إِذْ أَنْتُمْ بِالْعُدْوَةِ الدُّنْيا وَهُمْ بِالْعُدْوَةِ الْقُصْوى وَالرَّكْبُ أَسْفَلَ مِنْكُمْ » ) * انفال : 42 . عدوه بمعنى حاشيه و كنار بيابان است و قصوى مؤنّث اقصى است ، يعنى آنگاه كه شما مسلمين در نزديكترين حاشيهء وادى بمدينه بوديد و آنها در دورترين كنار آن ، و كاروان ابو سفيان پائينتر از شما بود .
* ( « إِنَّا زَيَّنَّا السَّماءَ الدُّنْيا بِزِينَةٍ الْكَواكِبِ » ) * صافات : 6 يعنى ما آسمان نزديكتر را مزيّن گردانديم با زينتى كه كواكب باشد . همچنين است آيهء 12 سورهء فصّلت و 5 سورهء ملك .
در اين آيات كلمهء دنيا قطعا
قاموس قرآن ( فارسي ) — صفحة 362
مساهمون: سيد علي اكبر قرشي
ص٣٦٢