بمعنى نزديكتر است . در بعضى از آيات مثل * ( « مَنْ كانَ يُرِيدُ حَرْثَ الدُّنْيا » ) * شورى : 20 كه حيات ذكر نشده در تقدير مىباشد يعنى « حرث الحياة الدّنيا » .
جوهرى در صحاح گفته :
دنيا به علت نزديك بودنش دنيا ناميده شده در قاموس و اقرب گفته :
دنيا نقيض آخرت است . در نهايه ميگويد دنيا اسم اين زندگى است كه آخرت از آن دور است .
دهر :
زمان . چنان كه در صحاح و قاموس گفته است . ابن اثير و اقرب الموارد آن را زمان طويل گفتهاند ، مجمع گذشتن شب و روز گفته كه همان زمان باشد .
راغب ميگويد : دهر در اصل نام مدّت عالم است از اوّل تا آخر سپس هر مدّت كثير را دهر گفتهاند و آن بر خلاف زمان است كه زمان بر قليل و كثير گفته مىشود .
در نهج البلاغه خطبهء 32 آمده « اصبحنا فى دهر عنود . . . » يعنى در زمانى عنود و چموش واقع شديم .
نا گفته نماند دهر را زمان مطلق معنى كردن بهتر است چنان كه از صحاح و قاموس و مجمع نقل شد * ( « وَقالُوا ما هِيَ إِلَّا حَياتُنَا الدُّنْيا نَمُوتُ وَنَحْيا وَما يُهْلِكُنا إِلَّا الدَّهْرُ . . . » ) * جاثيه : 24 يعنى گفتند نيست زندگى مگر فقط اين زندگى ما ، مىميريم و عدهاى متولَّد ميشوند و ما را فانى و هلاك نميكند مگر گذشت زمان و توالى شب و روز .
* ( « هَلْ أَتى عَلَى الإِنْسانِ حِينٌ مِنَ الدَّهْرِ لَمْ يَكُنْ شَيْئاً مَذْكُوراً » ) * انسان : 1 آيا آمد بر انسان مدّتى از روزگار كه چيزى ياد شده نبود .
به نظر ميايد كه الف و لام الدّهر در هر دو آيه براى عهد است يعنى دهر معلوم در مجمع البيان ذيل آيهء اوّل نقل شده در حديث از حضرت رسول صلَّى اللَّه عليه و آله روايت است « لا تَسُبُّوا الدَّهْرَ فَانَّ الله هُوَ الدَّهْرُ » يعنى :
زمانه را فحش ندهيد زيرا كه خدا همان زمان است .
اين حديث در نهايه بدين صورت