خفض :
فرو آوردن . راغب ميگويد : خفض ضدّ رفع است و نيز بمعنى راحتى و سير آرام مىباشد .
* ( وَاخْفِضْ لَهُما جَناحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ . . . ) * اسراء : 24 براى آن دو بال تواضع را فرود آور . راجع به اين آيه در « جناح » مفصلا صحبت شد .
* ( وَاخْفِضْ جَناحَكَ لِلْمُؤْمِنِينَ ) * حجر : 88 مراد از خفض جناح تواضع و فروتنى و مهربانى با مؤمنان است كه آنحضرت بدان مأمور بود .
* ( خافِضَةٌ رافِعَةٌ واقعه : 3 اين آيه در وصف قيامت است يعنى فرود آورنده و بالا برنده است .
به نظر ابن عباس مراد آنست كه قيامت مردمى را فرود ميآورد و مردمى را بالا ميبرد . و از حسن مفسّر نقل است كه : قومى را به آتش فرو برد و ديگران را به بهشت بالا كند . طبرسى ميگويد جامع اين دو قول آنست كه : قيامت مردمى را كه در دنيا عزيز و بلند مرتبه بودند پائين ميبرد و با بردن به آتش ذليل ميگرداند و مردم ديگر را كه در دنيا ذليل بودند با ورود به بهشت عزيز و بلند مرتبه مىنمايد .
مىشود گفت كه مراد آنست قيامت زير و رو كننده است زيرا ما بعد آن آيه چنين است * ( إِذا رُجَّتِ الأَرْضُ رَجًّا وَبُسَّتِ الْجِبالُ بَسًّا فَكانَتْ هَباءً مُنْبَثًّا ) * و آن چنان كه مىبينيد از در هم ريختن و زير و رو شدن حكايت دارد .
خفف :
خفّ ( بر وزن فلس ) و خفّت ( بكسر اوّل و فتح آن ) بمعنى سبكى است ( اقرب ) راغب ميگويد : خفيف در مقابل ثقيل است . تخفيف بمعنى سبك كردن است « خفّفه تخفيفا : ضدّ ثقّله » مثل * ( . . . ذلِكَ تَخْفِيفٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَرَحْمَةٌ . . . ) * بقره : 178 آن تخفيف و مرحمتى از پروردگار شماست . و مثل * ( فَلا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذابُ ) * بقره : 86 .
خفاف در آيهء * ( انْفِرُوا خِفافاً وَثِقالًا وَجاهِدُوا بِأَمْوالِكُمْ وَأَنْفُسِكُمْ ) *