( 1 )
فصل پنجم هجرت مسلمانان به مدينه
( 2 )
اجازهء رسول الله صلّى اللّه عليه و آله براى هجرت به مدينه
ابن شهر آشوب مىنويسد : نبى اكرم صلّى اللّه عليه و آله تنها به دعا و صبر بر آزار و اذيتها و چشمپوشى از جهالت مشركان مأمور شده بود و بدين ترتيب ، آزار و اذيت قريش نسبت به مسلمانان بسيار زياد شده بود و هنگامى كه طغيانگرى آنها اوج گرفت نبى اكرم صلّى اللّه عليه و آله دستور هجرت را صادر كرد و فرمود : خداوند سرزمينى را براى شما در نظر گرفته است كه در آن با برادرى و آرامش زندگى مىكنيد . به تدريج مسلمانان به مدينه هجرت كردند تا جايى كه فقط على عليه السّلام و ابو بكر در كنار آن حضرت باقى مانده بودند . « 1 »
( 3 ) محمد بن اسحاق مىگويد : رسول الله صلّى اللّه عليه و آله تا قبل از بيعت عقبه اجازهء جنگ نداشت و ريختن خون كسى برايش حلال نشده بود « 2 » و تنها مأمور به دعا و صبر بر اذيتها و چشمپوشى از جهالتها شده بود . قريش مسلمانان را تحت فشار قرار مىدادند تا آنها را از دين يا سرزمينشان جدا كنند ، بنابراين آنها يا بايد دست از دين خويش برمىداشتند و يا مورد اذيت و شكنجه مشركان قرار مىگرفتند و يا از سرزمين خويش به سوى حبشه يا مدينه يا جاى ديگر فرار مىكردند .
( 4 ) هنگامى كه قريش راه طغيان بر خداى عز و جل را پيش گرفتند و بر خلاف خواسته الهى كه خواهان كرامت آنها بود ، گام برداشتند و پيامبر خدا را تكذيب كردند و مسلمانانى كه خدا را عبادت مىكردند و پيامبرش را تصديق مىنمودند ، مورد اذيت و آزار قرار دادند و آنها را از خانه و كاشانهء خويش آواره كردند ، خداوند عزّ و جل به پيامبرش در هنگام بيعت گرفتن ، اجازه داد كه براى جنگ و همكارى در مبارزه با ظلم و طغيانگرى از انصار بيعت بگيرد .
پس از آن كه خداوند اجازه داد كه پيامبر براى همكارى در جنگ از انصار بيعت بگيرد و عدهاى از انصار با همين قرار با وى بيعت كردند و به تدريج عدهاى از ياران پيامبر صلّى اللّه عليه و آله به مدينه پناه بردند ، آن
هامش
( 1 ) . مناقب آل ابى طالب ، ج 1 ، ص 182 و نگاه كنيد به الطبقات الكبرى ج 1 ، ص 226 .
( 2 ) . در بيعت عقبه در مورد اين موضوع صحبت شد .