رمضان بلكه بگوئيد شهر رمضان زيرا كه شما نمىدانيد كه چيست رمضان .
و در بعض روايات آمده كه رمضان نام خداى تعالى است و اما در بعض احاديث رمضان واقع شده بى لفظ شهر مثل قول پيغمبر صلَّى الله عليه وآله وسلَّم ( من صام رمضان ايمانا واحتسابا غفر له ما تقدم من ذنبه ) يعنى هر كه روزه دارد ماه رمضان را از روى اعتقاد واخلاص آمرزيده شود گناهان گذشته ء او مبنى بر آنست كه جايز است تصرف در اعلام اگر موجب التباس نشود وبرين تقدير غير منصرف او به اعتبار علميت مجموع است والف ونون مزيدتان در رمضان مثل ابن دابه كه علم كلاغ است و غير منصرفست به سبب علميت مجموع وتأنيث دابه و بر هر تقدير وجه تسميه ء مذكور آنست كه تعيين نامهاى ماهها در وقتى واقع شده است كه در ماه رمضان شدت گرما بوده چنان كه گوييا مردم از شدت گرما مىسوخته اند يا آن كه مردم به جهت حرارت گرسنگى مىسوزند يا آن كه روزه ء ماه رمضان مىسوزاند گناهان را ومراد از انزال قرآن در ماه رمضان ابتداء انزال قرآنست در او بر پيغمبر صلَّى الله عليه وآله وسلَّم زيرا كه مقرر است كه انزال جميع قرآن بر آن حضرت در ماه رمضان نبود يا مراد آنست كه نازل شده است در ماه رمضان مجموع قرآن از لوح محفوظ به آسمان دنيا بعد از آن نازل شده است از آنجا بر پيغمبر صلَّى الله عليه وآله وسلَّم آيه آيه بحسب مصالح بندگان يا مراد آنست كه نازل شد قرآن در شأن ماه رمضان و آن آيت سابقه است كه : ( يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيامُ ) وتواند بود كه مراد آن باشد كه آخر انزال قرآن در او خواهد بود پس گوييا كه انزال همه ء قرآن در اوست .
و در بعض احاديث نبويه وارد شده كه نازل شد صحيفه هاى ابراهيم عليه السّلام در شب اول ماه رمضان وتورات در ششم ماه رمضان وانجيل در سيزدهم و قرآن
تفسير شاهي ( توضيح آيات الأحكام ) ( فارسي ) — صفحة 264
مساهمون: أبي الفتح الجرجاني
ص٢٦٤