الاية الثانية قوله تعالى فى سورة الجمعة ايضا : ( فَإِذا قُضِيَتِ الصَّلاةُ فَانْتَشِرُوا فِي الأَرْضِ وابْتَغُوا مِنْ فَضْلِ الله واذْكُرُوا الله كَثِيراً لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ) ( 10 ) يعنى پس هر گاه به جاى آورده شود نماز جمعه پس پراكنده شويد در زمين و طلب كنيد آن چه مىخواهيد از فضل خداى تعالى و ياد كنيد خداى تعالى را بسيار شايد كه رستگارى يابيد .
بدان كه معنى متبادر قضاء به جاى آوردن عبادتيست كه وقت معين داشته باشد بعد از خروج آن وقت به سبب فوت او در او و گاهى مستعمل شود بمعنى به جاى آوردن عبادت مطلقا واينجا مراد از قضاء اين معنى است .
ومراد از امر به انتشار در زمين مجرد اباحه وجواز توجه است به بيع وشراء و غير آن نه وجوب آن يعنى بعد از آن به جاى آوردن نماز جمعه حرام نيست بيع وشرى وسعى در تحصيل ايشان زيرا كه انتشار واجب نيست به اتفاق .
ومؤيد اينست آن كه بعضى اصولين اختيار كرده اند كه امرى كه وارد شود بعد از نهى بمعنى وجوب نيست بلكه بمعنى اباحه و رفع تحريم است .
ومراد از ابتغاء از فضل خداى تعالى طلب روزيست چنان كه متبادر است .
و بعضى گفته اند مراد طلب علم است و در بعض روايات آمده كه مراد طلب ثوابست به عبادات ديگر مثل عبادت مريض ومشايعت جنازه و زيارت برادران دينى و غير آن .
ومرويست از امام صادق عليه السّلام كه فرموده ( الصلاة يوم الجمعة والانتشار يوم السبت ) يعنى نماز جمعه در روز جمعه است وانتشار كه امر به آن واقع شده در آيت در روز شنبه است .
ومراد از ذكر خداى تعالى ( كثيرا ) شكر بسيار است بر احسان خداى تعالى
تفسير شاهي ( توضيح آيات الأحكام ) ( فارسي ) — صفحة 233
مساهمون: أبي الفتح الجرجاني
ص٢٣٣