تخطي إلى المحتوى الرئيسي

علم اصول ( فارسى ) — صفحة 290

مساهمون:

ص٢٩٠

2 ) دليليت سنت

در خصوص دليليت سنت سه احتمال هست : الف . سنت از لحاظ حجيت در عرض كتاب قرار دارد ، بدين معنى كه اگر كتاب كريم بر حكمى از احكام دلالت كند ، حجت است و عمل برطبق آن بر همه واجب است - همان‌طور نيز اگر سنت نبوى ( ص ) و سنت معصومين ( ع ) بر حكمى قائل شود ، در عرض كتاب دليليت و حجيت خواهد داشت . ب . احتمال دوم آن است كه گفته شود : بازگشت سنت به كتاب است و بنابراين دليليت سنت طولى است . در اين معنى ، چنانچه سنت با كتاب مخالفت داشته باشد ، سنت اعتبارى ندارد و نوبت به آن نمىرسد و بايد برطبق كتاب عمل كرد . به تعبير ديگر ، مادامىكه در كتاب آيه‌اى روشن دال بر حكمى از احكام باشد ، نيازى به سنت نيست . ج . سنت هيچ دليليتى ندارد ؛ يعنى مصدر تشريع محسوب نمىشود . بنابراين ، كار سنت تنها تبيين و تفسير آيات قرآن است و قرآن است كه اولا و بالذات مصدر تشريع مىباشد . زيرا ، در نظر اسلام ، قانونگذار و مصدر تشريع ذات بارىتعالى است و سنت نبويه و ائمهء اطهار ( س ) مفسر و مبين وحى است . بدين ترتيب ، سنت نه عرضا مصدر تشريع محسوب مىشود و نه طولا و اگر ظاهرا آن را جزء ادلهء اربعه مىشمارند ، به اعتبار تفسير و تبيين آيات احكام است . پيامبر اكرم ( ص ) قانونگذار نيست و ائمهء اطهار ( ع ) قانونگذار نمىباشند ، بلكه به مصداق « اهل البيت ادرى بما فى البيت » مفسرند و آشناترين و آگاه‌ترين مردم به وحى و