فصل يازدهم سنت و اجماع
موضوع اين گفتار بحث دربارهء سنت و اجماع به عنوان دو دليل از جمله ادلهء اربعه است . اما پيش از پرداختن به اصل بحث ، مختصرى دربارهء اصالت عدم حجيت كل ظن گفتگو مىكنيم .
همانطور كه شك به معناى « متساوى الطرفين » حجت نيست و نمىتوان مطابق آن عمل كرد ، عمل كردن برطبق ظن يا جايز نيست يا حرام است ، زيرا
« . . . إِنَّ الظَّنَّ لا يُغْنِي مِنَ الْحَقِّ شَيْئاً . . . »
« 1 » و
« وَ لا تَقْفُ ما لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ . . . »
« 2 » . بنابراين ، اصل ،
هامش
( 1 ) يونس ( 10 ) : 36 « . . . در صورتى كه گمان و خيالات موهوم كسى را بىنياز از حق نمىگرداند و به علم يقين نمىرساند و خدا به هرچه مىكنند ، آگاه است . . . » .
( 2 ) اسراء ( 17 ) : 36 « و اى انسان هرگز بر آنچه علم و اطمينان ندارى دنبال مكن . . . » .