ثواب مىباشد . علاوه آنكه امر غيرى از اوامر توصّلى بوده و قصد قربت در انجام آنها شرط نيست و حال آنكه صحّت انجام طهارتهاى سهگانه متوقّف بر قصد قربت در آنها مىباشد . « 1 »
142 - جواب مصنّف و دفع اشكال ترتّب ثواب و لزوم قصد قربت در طهارتهاى سهگانه چيست ؟ ( و امّا الثّانى . . . مطلوبات غيريّه )
ج : مىفرمايد : تحقيق در جواب آن است كه طهارات سهگانه هرچند واجب غيرى بوده ولى مستحبّ نفسى نيز مىباشند . « 2 » يعنى با قطع نظر از مقدّمه بودنشان و وجوب
هامش
( 1 ) - خصيصهء ديگر واجب غيرى ، آن است كه اتيانش قصد قربت لازم نداشته و عبادت محسوب نمىشود . بلكه وجوبش توصّلى بوده و به هر صورت محقّق شود ، در تحصيل ذى المقدّمه مؤثّر بوده و خللى در امتثال ذى المقدّمه ايجاد نمىكند . مثلا ازاله نجاست از بدن يا لباس ، شرط و مقدّمه براى نماز و صحّت نماز مىباشد . حال اگر بدن يا لباس را با آب غصبى تطهير كرد و نماز خواند ، خللى در ذى المقدّمه و نماز وارد نكرده و نماز با لباس و بدن طاهرى كه طهارتش با آب غصبى بوده صحيح است . بديهى است ؛ اگر قصد قربت شرط بود ، امكان قصد قربت براى عملى كه معصيت خدا بوده ( تطهير با آب غصبى ) وجود نداشته و ذمّه از تكليف به ازالهء نجاست از بدن و لباس ساقط نمىشد و اين تطهير ، قبول نبوده و نماز نيز به تبع آن محقّق نمىشد . حال ، بعضى از مقدّمات كه منحصر در طهارتهاى سهگانهء وضوء ، تيمّم و غسل بوده و وجوبشان به خاطر وجوب ذىالمقدّمهاشان مثل نماز ، روزه و غيره بوده و وجوبشان غيرى مىباشد ، علاوه بر ترتّب ثواب بر آنها در روايات كه نمونههايى از آنها خواهد آمد ، قصد قربت در انجام آنها نيز معتبر مىباشد بهگونهاى كه اگر قصد قربت در آنها نشود مثلا وضوء و غسل را براى تنظيف بدن انجام داد يا قصد قربت نشود به دليل ممكن نبودن قصد قربت ، ( مثل وضوء و غسل با آب غصبى و تيمّم بر خاك يا زمين غصبى ) ، وضوء ، غسل و تيمّم ، قبول نبوده و نماز با آنها نيز صحيح نخواهد بود .
( 2 ) - مثلا اگر وضوء ، تيمّم يا غسل را با قصد قربت بدون آنكه براى نماز يا روزه و غيره باشد انجام داد نيز ثواب داشته و موجب قرب و استحقاق ثواب خواهد بود . روايات در اين باب زياد بوده كه به نمونه