اصوليّون برمىگردد .
هل يدلّ : ضمير در « يدلّ » به تقييد به غايت برمىگردد .
و من الغاية نفسها ايضا : ضمير در « نفسها » به غايت برگشته و مقصود از « ايضا » همچون بعد از غايت مىباشد .
اذا لم تكن داخلة فى المغيّى : ضمير در « لم تكن » به غايت برمىگردد .
اولا ؟ : يعنى « او لا يدلّ على انتفاء الخ » .
فاذا كانت قيدا للحكم كانت ظاهرة الخ : ضمير در هر دو « كانت » به غايت برمىگردد .
و امّا اذا كانت قيدا الخ : ضمير در « كانت » به غايت برمىگردد .
فلا دلالة لها : ضمير در « لها » به غايت برمىگردد .
و عليه : ضمير در « عليه » به مدرك در دلالت غايت بر مفهوم برمىگردد .
انّه راجع الى الحكم : ضمير در « انّه » به تقييد به غايت برمىگردد .
فى ظهوره فى المفهوم : ضمير در « ظهوره » به تقييد به غايت برمىگردد .
و ان لم يعلم ذلك : مشاراليه « ذلك » رجوع قيد غايت به حكم مىباشد .
فى رجوعها الى الحكم : ضمير در « رجوعها » به غايت برمىگردد .
و انّها غاية للنّسبة الواقعة قبلها : ضمير در « انّها » و « قبلها » به غايت برگشته و عبارت « انّها الخ » عطف به « رجوعها » مىباشد .
و كونها غاية الخ : كلمهء « كون » مبتدا و اضافه به ضمير شده كه اسمش بوده و به غايت برگشته و خبرش نيز جملهء « هو الّذى الخ » مىباشد .
هو الّذى يحتاج الى البيان و القرينة : ضمير « هو » مبتداى ثانى و به « كونها الخ » برگشته و موصول « الّذى » به معناى بيان زايد با جملهء صلهاش « يحتاج الخ » كه ضميرش به « الّذى » برگشته خبر براى « كونها » مىباشد .
نهاية الإيصال ( شرح فارسى أصول الفقه ) ( فارسى ) — صفحة 158
مساهمون: حسن سيد اشرفى
ص١٥٨