462 . مقدمهء وجود
مقدمهء وجود اسم ديگر مقدمه واجب است . به مبحث « مقدمهء واجب » رجوع شود .
463 . مقيّد
به مبحث « مطلق و مقيّد » رجوع شود .
464 . ملازمه بين حكم عقل و شرع
به مبحث « قاعدهء ملازمه » رجوع شود .
465 . ملاكات احكام
ملاك يعنى علت و منشأ . هرگاه ملاك و علت حكم مشخص باشد و يا به ديگر سخن اگر علت قطعى حكمى از طرف شارع و قانونگذار معرفى گردد ، مىتوان حكم را به هر موردى كه آن علت و ملاك وجود داشته باشد سرايت داد . چنانچه امام صادق ( ع ) مىفرمايد : چون آب چاه داراى منبع و ماده است لذا به مجرد ملاقات با نجاست نجس نمىشود . « 1 » در اين روايت علّت اينكه آب با ملاقات به نجاست نجس نمىشود بيان شده است و آن منبع و مادهدار بودن آن آب است . نتيجه مىگيريم در هر آبى كه چنين ملاك و علتى وجود داشته باشد حكم به عدم تنجس مىشود . در مادهء 195 قانون مدنى آمده : « اگر كسى در حال مستى يا بىهوشى يا در خواب معامله كند آن معامله به واسطهء فقدان قصد باطل است . » بنابراين اگر معامله مكره هم به سرحد فقدان قصد برسد باطل است . به مبحث « قياس مصرح العله » رجوع شود .
466 . منجّز
منجز يا منجزيت به مبحث « حجّت » رجوع شود .
467 . منسوخ
به مبحث « نسخ » رجوع شود .
468 . منطوق
به مبحث « مفهوم » رجوع شود .
هامش
( 1 ) . قال الرضا ( ع ) « ما البرء واسع لا يفسده شىء لانّ له ماده » ، وسائل الشيعة ، ج 1 ، ص 105 .