تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح مثنوى شريف ( فارسى ) — صفحة 1024

مساهمون:

ص١٠٢٤
المسومة و الانعام و الحرث . « بر آراسته شد در چشم مردمان دوستى آرزو خواهى و شهوتها از قبيل زنان و پسران و پوستهاى گاو بزر و سيم آكنده‌ى بر هم چيده و اسبان داغ بر ران و ستوران و كشتمندها . ) آل عمران ، آيه‌ى 14 . مفسران اختلاف كرده‌اند كه اين مزين و شهوت آراى كيست ، معتزله مىگويند كه خداست و او دوستى آرزو خواهى يا مشتهيات نفسانى را به قصد آزمايش بر دلها گمارده است ، حسن بصرى و جمعى از معتزليان بر آنند كه آرايش شهوت كار شيطان است ، بعضى نيز قائل بتفصيل شده و گفته‌اند كه هر چه واجب يا مستحب باشد ، خدا در چشم مىآرايد و آن چه حرام است بر آراستن آن ، كار شيطان است ، هر يك ازينان شواهدى از عقل و نقل بر گفته‌ى خود مىآورند ، اشعريان كه خدا را آفريننده و خالق جميع افعال مىدانند بنا بر عقيده‌ى خود اتفاق دارند كه فاعل اين فعل هم بارى تعالى است ، مولانا نيز اين تفسير را بر گزيده است . شهوات را بعضى بمعنى مشتهيات نفسانى و آن چه آرزو خواهى بدان تعلق مىگيرد و برخى هم بمعنى خود شهوت و ميل نفس گرفته‌اند ، قنطار يك پوست گاو پر از زر و سيم و يا صد هزار دينار است ، بهنگام ظهور اسلام ، تنها صد تن در مكه ، داراى چنين ثروتى بوده‌اند . محققين صوفيه مىگويند كه شهوت هر چيزى است كه ميل نفسانى در آن دخيل باشد خواه مادى يا معنوى پس اگر آن چه به ظاهر طاعت و عبادت است به خواهش نفس كنند ، آن نيز شهوت است و استحلاء طاعت و سر مست شدن بدان كه كارى نيك كرده‌ام ، هم ناپسند و از جنس شهوت و كام جويى است زيرا رويت عمل سالك را از خدا سخت بدور مىدارد .
بهر چه بسته شود راهرو حجاب ويست * تو خواه مصحف و سجاده گير و خواه نماز
شرح مثنوى شريف ( فارسى ) — صفحة 1024 | بديع الزمان فروزانفر