شير مىزهد داراى فرزند است ، هر چيز كه بانديشهى راست و نظر صحيح ، بمطلوب خبرى موصل باشد ، در اصطلاح اصوليين ، علامتى كه موجب تشخيص مرض مىشود ، ادرار مريض ، در اصطلاح اطبا . جع : المستصفى از محمد غزالى ، طبع مصر ، ج 2 ، ص 54 ، البصائر النصيرية ، طبع مصر ، ص 78 ، ، اساس الاقتباس ، انتشارات دانشگاه طهران ، ص 186 ، تعريفات جرجانى ، بحر الجواهر ، كشاف اصطلاحات الفنون ، در ذيل : قياس ، دليل .
جليل : بزرگ ، شكوهمند ، يكى از صفات حق تعالى از آن جهت كه بىنياز مطلق است و فضل عام دارد و يا به اعتبار آن كه دور از توهم خلق است و مناسبتى ميان او و تمام عالم آفرينش موجود نيست . مقابل : جميل . التحبير فى علم التذكير از ابو القاسم قشيرى ، نسخهى عكسى ، محيط المحيط ، در ذيل : جلل .
كشف و اختراع ، مادهى علم است و بدون آن دانش بشرى در وجود نمىآيد و راه كمال نمىپويد و بىهيچ شك متوقف مىماند ، مسائل مختلف علم و حكمت كه امروز به نظر ما ساده و پيش افتاده مىنمايد در آغاز كشفى و اختراعى و مطلبى تازه بوده است ، همچنين استدلال ، گذشته از آن كه اصول آن در ابتداء كار از جملهى مكتشفات بوده ، خود بسط و توضيح بارقهى كشفى است كه بنحو اجمال بر ضمير دليل آورنده مىگذرد آن گاه بوسيلهى ادامهى فكر و رويت براى آن دليل مىجويد چنان كه در ذيل بيت ( 2128 - 2125 ) بدان اشارت رفت زيرا تا مطلبى به نحوى از انحاء معلوم نباشد براى آن ، طلب دليل نتوان كرد و مجهول مطلق هرگز مطلوب واقع نمىشود پس مولانا حق دارد كه استدلاليان و بتعبير او « كوران » را ريزه خوار خوان اهل كشف مىشمارد .
مىتوانيم بگوييم كه اين مضمون مبتنى است بر عقيدهى قدما كه علوم بشرى را ، زادهى ارشاد انبيا و ساختهى وحى و الهام مىپنداشتهاند چنان كه مولانا در مثنوى ( ج 4 ، ب 1294 ببعد ) هم برين عقيده رفته است . نيز ، ذريعه راغب ، طبع
شرح مثنوى شريف ( فارسى ) — صفحة 874
مساهمون: بديع الزمان فروزانفر
ص٨٧٤